မြေ၏ ကပ္ပီလာရီလက္ခဏာနှင့် ဖြတ်သန်းနိုင်မှု

ကပီလာရီလက္ခဏာ

ကပ်ပလယ်ဖြစ်စဉ်

ကျဉ်းသော ဖန်ပြွန်ကို စီးဆင်းမှုမရှိသော တည်ငြိမ်ရေပါဝင်သည့် အိုးထဲသို့ နှစ်မြှုပ်ပါက ပြွန်အတွင်းရှိ ရေသည် အိုးအတွင်းရှိ N အဆင့်ထက် hk အမြင့်အထိ တက်လာပြီး ပြွန်အတွင်းရှိ ရေမျက်နှာပြင်သည် meniscus m (ပုံ 1_a_) ကို ဖွဲ့စည်းမည်။ ပြွန်က ပို၍ ကျဉ်းလေလေ ရေ၏ ကပီလာရီတက်မှုအမြင့် hk ပိုမြင့်လေလေ ဖြစ်သည်။

ရေ၏ ကာပီလာရီတက်မှုကို meniscus m ၏ အပေါ်သို့တင်သည့် အင်အားကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ပြီး၊ ၎င်းကို ရေမော်လီကျူးများနှင့် ဖန်ကြားရှိ အင်မော်လီကျူလာ ဆွဲငင်အားများနှင့် ကျဉ်းမြောင်းသော ပိုက်နံရံများနှင့် ရေမျက်နှာပြင်ကြားရှိ မျက်နှာပြင်တင်းအားများဖြင့် ရှင်းလင်းသည်။

ဖန်ပိုက်၏ နံရံနှင့် ရေမျက်နှာပြင် ထိတွေ့ရာတွင် meniscus m ၏ မျက်နှာပြင်ကို ထိစပ်သော တန်ဂျင့်တစ်လျှောက် ဦးတည်သော ကပ်လျက်အား R သည် လုပ်ဆောင်သည်။ ၎င်းကို တစ်ယူနစ် အလျားလျှင် အလေးချိန်ယူနစ်ဖြင့် ဖော်ပြပြီး p/cm ဖြစ်သည်။ R အားကို နံရံမျက်နှာပြင်နှင့် အပြိုင်ရှိသော အစိတ်အပိုင်း J နှင့် နံရံနှင့် ထောင့်မှန်ကျသော အစိတ်အပိုင်း P အဖြစ် ခွဲခြမ်းရာမှ meniscus ၏ တင်မြှောက်အားကို ရရှိသည် (ပုံ 1_a_): J = R cosα။

အား R က နံရံမျက်နှာပြင်နှင့် ဖွဲ့သည့် α ထောင့်ကို ကပ္ပီလာရီ ထောင့် ဟု ခေါ်ပြီး ၎င်း၏ တန်ဖိုးသည် 0 မှ 90O အထိ ရှိသည်။ ကပ္ပီလာရီပြွန်အတွင်းရှိ ရေနှင့် ၎င်း၏နံရံများသည် လုံးဝ သန့်ရှင်းနေပါက α=0 ဖြစ်ပြီး မেনစ်ကပ် မျက်နှာပြင်သည် တစ်ဝက်ဝိုင်းပုံ ဖြစ်ကာ မြှောက်တင်အား J = R သည် အမြင့်ဆုံးဖြစ်သည် (ပုံ 1_b_)။ ရေတွင် အဆီများ သို့မဟုတ် အော်ဂဲနစ် အက်ဆစ်များ ပါဝင်ပါက သို့မဟုတ် နံရံများ အဆီပြန်နေပါက α = 90° ဖြစ်ပြီး မেনစ်ကပ် မဖြစ်ပေါ်သဖြင့် ရေ၏ ကပ္ပီလာရီ တက်ခြင်းလည်း မရှိတော့ပါ။

Sl. 1. ရေ၏ ကပ်လီလာမြင့်တက်မှုနှင့် ကပ်လီလာအားများ၏ သက်ရောက်မှု

တင်မြှောက်အား J = R cos α ကို မျှတမှု အခြေအနေမှ ရယူသည်။ ထိုအခြေအနေအရ meniscus ၏ ပတ်လည်တစ်ခုလုံးပေါ်ရှိ စုစုပေါင်း တင်မြှောက်အား J သည်၊ သို့မဟုတ် အချင်းဝက် r ရှိသော ကပ်လျက်ပိုက်တစ်လျှောက်တွင် ရေတိုင်ကို အမြင့် h__ₖ ဖြင့် ထောက်ထားသည်-

R cos α · 2π_r_ = π_r_² h__ₖ γ__w

gde je γ__w ရေ၏ ပမာဏအလေးချိန်ဖြစ်သည်။

အထက်ပါ ညီမျှခြင်းမှ မြှင့်တင်သည့် ကပ်လီလာအားကို ရရှိသည်။

R cos α = (r · h__ₖ · γ__w) / 2

သို့မဟုတ် ကပ်လျက်တက်မှု အမြင့်ကို-

h__ₖ = (2_R_) / (r · γ__w) · cos α  [cm].

ပူသော ကပီလာရီရေသည် ပိုမိုသော viscosity ကြောင့် အေးသောရေထက် ကပီလာရီပြွန်အတွင်း ပိုမြင့်စွာ တက်သည်။ ထို့ကြောင့် ကပီလာရီမြင့်တက်မှု အမြင့် h__ₖ တူညီသောအခါ ပူသော ကပီလာရီရေအတွက် အား R cos α သည် အေးသောရေထက် နည်းသည်။ ရေ၏ အပူချိန် t မတူညီမှုများအတွက် စမ်းသပ်မှုများ ပြုလုပ်ရာတွင် အခြေအနေအားလုံး တူညီစွာထားပြီး ရရှိခဲ့သော မြှင့်တင်အား R cos α တန်ဖိုးများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်−

ကပ်တယ်ရီပိုက်အတွင်းရှိ ရေသည် ဆွဲအားခံထားရသည်၊ အကြောင်းမှာ R cos α အင်အားက ၎င်းကို အပေါ်သို့ မြှောက်တင်နေပြီး၊ ဆွဲငင်အားက အောက်သို့ ဆွဲချနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ကပ်တယ်ရီပိုက်၏ နံရံများမှာ ကပ်တယ်ရီအင်အား R ၏ သက်ရောက်မှုအောက်တွင် ဖိအားခံထားရသည်။

မြေထဲရှိ ကပ္ပီလာရီအကျိုးသက်ရောက်မှု

မြေတွင်လည်း ကပ်လျက်ရေအမြှေးများသည် အပေါက်များကို ဖွဲ့စည်းပြီး ၎င်းတို့သည် အလျားလိုက်နှင့် အထက်အောက် အားလုံးသော ဦးတည်ချက်များတွင် အပြန်အလှန် ဆက်စပ်နေသည်။ မြေသည် အသားညက်လေလေ အပေါက်များ ပိုငယ်လေလေ ဖြစ်ပြီး ကပ်လျက်တက်သည့် အမြင့်လည်း ပိုမြင့်သည်။ ဤအမြင့်သည် မြေ၏ ဖွဲ့စည်းပုံပေါ်တွင်လည်း မူတည်သည်။ သို့သော် မြေရှိ အပေါက်များ၏ အရွယ်အစားကွာခြားနိုင်ပြီး ထိုအခါ ကပ်လျက်တက်သည့် အမြင့်လည်း ကွဲပြားသည်။ ကပ်လျက်ရေသည် တက်နေစဉ် “ပိုကျယ်သော နေရာများ” သို့၊ ဆိုလိုသည်မှာ ရောက်ရှိသည့် အမြင့်တွင် အကျယ်ပိုသေးသော အပေါက်၏ အချင်းအတွက် မြှင့်တင်အင်အားနှင့် ကိုက်ညီသည့်ထက် ပိုကြီးသော အပေါက်ထဲသို့ ရောက်ရှိပါက နောက်ထပ် ကပ်လျက်တက်ခြင်းသည် ထိုပိုကြီးသော အပေါက်၏ အရွယ်အစားပေါ် မူတည်သည်။ ဤအခြေအနေတွင် active capillary rising height h__ₖₐ ရှိပြီး ၎င်းသည် အကြီးဆုံး အပေါက်များပေါ် မူတည်သည်။ ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် မြေအောက်ရေအဆင့် ကျဆင်းရာတွင် ကပ်လျက်ရေသည် အပေါ်မှ အောက်သို့ ဆင်းလာစဉ် “ပိုကျဉ်းသော နေရာများ” တွင် တွေ့ဆုံပါက ၎င်းသည် ထိုအနက်တွင်သာ ကျန်ရှိနေပြီး နောက်ထပ် မဆင်းသွားတော့ပါ။ ထိုအခါ passive capillary height h__ₖₚ ရှိပြီး ၎င်းသည် အနည်းဆုံး အပေါက်များပေါ် မူတည်သည်။

မြေ၏ အပေါက်အလွန်ပမာဏနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံအလိုက် ပိတ်ထားသော နှင့် ဖွင့်ထားသော ကပ်လီလာရေ ဟူ၍ ခွဲခြားကြသည်။

ပိတ်ထားသော ကာပီလာရ်ရေ သည် မြေအောက်ရေ မျက်နှာပြင်နှင့် ဆက်စပ်နေပြီး တက်လာစဉ် အပေါ်ပိုင်း မြေဆီလွှာဇုန်သို့ လေကို ရှေ့တင်၍ တွန်းထုတ်သည်။ ထို့ကြောင့် အပေါ်ပိုင်းဇုန်ရှိ လေပမာဏ တိုးလာပြီး၊ ထိုဇုန်၏ အပေါက်များအတွင်း လေဖိအားလည်း တိုးလာသည်။ ထိုသို့ ဖြစ်လာသော လေဖိအားသည် ကာပီလာရ် တက်ခြင်းကို ဆန့်ကျင်သဖြင့် ကာပီလာရ်တက်မြင့်မှုသည် ပိုနည်းလာသည်။ ဤအခြေအနေသည် မြေအောက်ရေ အဆင့်အနီးရှိ ပိုနိမ့်သော မြေလွှာများတွင် ဖြစ်ပေါ်ပြီး၊ အပေါက်များ သေးငယ်၍ ကာပီလာရ်တက်ခြင်းအတွင်း ရေသည် အပေါက်အားလုံးကို လုံးဝ ပြည့်စေသည်။

ဖွင့်လှစ်သော ကပ်ပလယ်ရေ သည်လည်း မြေအောက်ရေအဆင့်နှင့် ဆက်နွှယ်နေသော်လည်း လေဖြည့်ထားသော ရေခဲဝင်ပေါက်များ၏ ဘေးတွင် တည်ရှိသည်။ ဤအခြေအနေသည် မြေဆီလွှာ၏ အပေါ်ပိုင်းတွင် ဖြစ်ပေါ်ပြီး ပေါက်များ၏ အရွယ်အစား မတူညီသဖြင့် ရေသည် သေးငယ်သော ပေါက်များကိုသာ လုံးဝဖြည့်တင်းနိုင်ပြီး အနီးရှိ ပိုကြီးသော ပေါက်များတွင် လေရှိနေသည်။ ကပ်လယ်တက်လာသည့်အခါ ရေသည် သေးငယ်သော ပေါက်များထဲမှ လေကို အနီးရှိ ပိုကြီးသော ပေါက်များထဲသို့ ဖယ်ရှားထုတ်ပေးသဖြင့် ကပ်လယ်အတွင်း ရေတိုင်အပေါ်ဘက် ဇုန်တွင် လေဖိအား မဖြစ်ပေါ်တော့ဘဲ၊ ဖွင့်လှစ်သော ကပ်ပလယ်ရေသည် ပိတ်ထားသော ကပ်ပလယ်ရေထက် ပိုမြင့်သည့် အမြင့်အထိ တက်လာနိုင်သည်။

ပိတ်ထားသော သို့မဟုတ် ဖွင့်ထားသော ကပ္ပီလာရီရေ ရှိသည့် ဇုန်ကို မြေသားအတွင်းရှိ ရေပမာဏ w ကို အခြေခံ၍ သတ်မှတ်သည်။

ပိတ်လှစ်ထားသော ကာပီလာရီရေတွင် ပေါက်အားလုံးသည် ရေဖြင့် ပြည့်နေပြီး၊ ဆိုလိုသည်မှာ မြေတွင်းရှိ ရေပမာဏ w = wZ ဖြစ်ကာ၊ ထို့ကြောင့် စိုပြည့်မှု အဆင့် S__ᵣ = 1,0 ဖြစ်သည်။

ဖွင့်ထားသော ကပီလာရေတွင် သေးငယ်သော အပေါက်များသည် ရေဖြင့် လုံးဝ ပြည့်နေပြီး၊ ပိုကြီးသော အပေါက်များတွင်တော့ ခိုင်မာသော အမှုန်များကို ဖုံးအုပ်ထားသော ရေဖလင်နှင့် အဆက်အသွယ်နေရာများရှိ ထောင့်ရေ (ပုံ 2) တို့ဖြင့် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ရေဖြင့် ပြည့်နေပြီး တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း လေဖြင့် ပြည့်နေသည်။ ထို့ကြောင့် ဤအခြေအနေတွင် w < wZ ဖြစ်ပြီး၊ အခြားနည်းဖြင့် S__ᵣ < 1,0 ဖြစ်သည်။

မြေမျိုးစုံအတွက် ကပ္ပီလာရီတက်မှုအမြင့် h__ₖ ကို ဓာတ်ခွဲစမ်းသပ်မှုဖြင့် သတ်မှတ်သည်။ မြေမျိုးစုံအတွက် ပျမ်းမျှ h__ₖ အမြင့်များမှာ အောက်ပါ အကွာအဝေးများအတွင်း ရှိသည်။

ပုံ 2. ရေဖလင်နှင့် ထောင့်စွန့်မျက်နှာပြင်ရေ

မြေထဲတွင် capillary force R သည် အစိုင်အခဲ အမှုန်များပေါ်သို့ ဖိအားဖြင့် သက်ရောက်သဖြင့် ၎င်းတို့အကြားတွင် ခေါ်ဝေါ်သည့် apparant cohesion ဖြစ်ပေါ်လာပြီး၊ ၎င်းသည် အစိုင်အခဲ အမှုန်များအကြားရှိ အချို့သော ကပ်လျက်ညီမှုကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်သည်။ သို့ရာတွင် apparent cohesion သည် မြေဆွေးအတွင်းရှိ ရေ၏ capillary တက်လာမှု ရှိနေသရွေ့သာ တည်ရှိသည်။ မြေကို ရေထဲသို့ နှစ်မြှုပ်လိုက်ပါက pores များသည် ရေဖြင့် ပြည့်နှက်သွားပြီး apparent cohesion သည် တည်ရှိမှု ရပ်စဲသွားသည်။

ထင်ရှားသော ပေါင်းစည်းမှုဆိုသည်မှာ ခြောက်သွေ့သည့်အခါ ဖြန့်ကျဲနေသော သဲမှုန့်သည် စိုစွတ်လာသောအခါ အချို့သော ချိတ်ဆက်နိုင်စွမ်း ရရှိလာပြီး၊ သို့ဖြင့် ခြောက်သဲဖြင့် မဖြစ်နိုင်သည့် ပုံသွင်းခြင်းကို ပြုလုပ်နိုင်သည့် ဖြစ်စဉ်ကို ဆိုလိုသည်။

လူသိများသည့်အတိုင်း၊ ပင်လယ်ကမ်းခြေများရှိ သဲသည် (နုန်း သို့မဟုတ် ဖုန်မဟုတ်ပါက) လှိုင်းများဖြင့် စိုစွတ်နေသောအခါ အလွန်ကောင်းမွန်သော တင်ဆောင်ခံနိုင်ရည်ရှိသဖြင့် စက်ဘီး သို့မဟုတ် ကားဖြင့် မောင်းနိုင်သည်။ သို့သော် လှိုင်းများ မရောက်သည့် နေရာသို့ အနည်းငယ်ဝေးသွားလျှင် ထိုသဲသည် ခြောက်သွေ့နေပြီး ဘီးများက ထဲသို့ နစ်ဝင်သွားသဖြင့် မည်သည့် မောင်းနှင်မှုမဆို မဖြစ်နိုင်တော့သည်။

စိမ့်ဝင်နိုင်မှု

ရေသည် ဖြတ်သန်းနိုင်သော အစုအတွင်း စီးဆင်းခြင်း

ချိတ်ဆက်ထားသော ကွန်တိန်နာများ A, B, C, D, နှင့် E (ပုံ 3) ကို စဉ်းစားကြည့်ပါ။ ၎င်းတို့အနက် a မှ b အထိ အရှည် L ရှိသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုကို ရေစိမ့်ဝင်နိုင်သော မာတိကာ၊ ဥပမာ သဲဖြင့် ဖြည့်ထားသည်။ ချိတ်ဆက်ထားသော ကွန်တိန်နာတစ်ဖက်တွင် N₁ အဆင့်အထိ ရေကို လောင်းထည့်ပါက ချိတ်ဆက်ထားသော ကွန်တိန်နာများအတွင်း ရေအဆင့်သည် မတူညီလာမည်၊ ဆိုလိုသည်မှာ ရေသွားခဲ့သော လမ်းအလျားနှင့်အတူ ရေအဆင့် လျော့နည်းလာမည်။

ပုံ 3။ စိမ့်ဝင်နိုင်သော အစုအဝေးမှတစ်ဆင့် ရေစီးဆင်းမှု

ဖလတာ၏ ရှေ့ဘက်တွင် ရေတိုင်အမြင့် h₁ သို့ ရောက်ရှိသည့် အချိန်တွင် ဖလတာ၏ နောက်ဘက်တွင် h₂ ရှိမည်။ ထိုအခါ အဆင့် N₁ နှင့် N₂ အကြား ကွာခြားချက်မှာ -

h = h₁ − h₂

ကွာခြားမှု h သည် ရေဖਿਲတာကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းရာတွင် ဖြစ်ပေါ်သည့် ခံနိုင်ရည်ကို ကျော်လွှားရန် အသုံးပြုသွားသော ဆုံးရှုံးသွားသည့် ဟိုက်ဒရိုစတက်တစ် ဖိအားကို ကိုယ်စားပြုသည်။ ဤဖြစ်စဉ်ကို ပြင်သစ်သိပ္ပံပညာရှင် Darcy က 1856. ခုနှစ်တွင်ပင် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် သူသည် စိမ့်ဝင်နိုင်သော မာစ်တစ်ခုအတွင်း ရေစီးနှုန်းကို တွက်ချက်ရန် အောက်ပါပုံစံကိုလည်း တင်ပြခဲ့သည်-

V = k × (dh/dL) = ki

ဘယ်မှာလဲ-

• V = ရေစီးကြောင်းတစ်လျှောက် permeable mass အတွင်း ရေစီးဆင်းနှုန်း, [cm/sec],
• k = မြေဆီလွှာ၏ ဂုဏ်သတ္တိများပေါ် မူတည်သော စိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်းကိန်း \[cm/sec\],
• dh = အမြင့် h ကို ပါးလွှာသော အလွှာများ အများအပြား [cm] သို့ ခွဲခြားသည့်အခါ ရရှိသော အရှည်၊
• dL = L အလျားကို h အမြင့်ကဲ့သို့ တူညီသော အပိုင်းအရေအတွက်ဖြင့် ခွဲလိုက်ရာမှ ရရှိသော အလျား၊ [cm]။

dh/dL = i သည် နစ်မြုပ်ရာတွင် ဆုံးရှုံးသွားသော အမြင့်နှင့် ရေလျှောက်သွားသော လမ်းကြောင်း၏ အချိုးဖြစ်ပြီး ဟိုက်ဒရောလစ် ကျဆင်းမှု, ဟိုက်ဒရောလစ် ဂရိတ်ဒီယန့် သို့မဟုတ် ပီဇိုမီတာ တိမ်းစောင်းမှု ဟုလည်း ခေါ်သည်။ ဤနောက်ဆုံး အမည်သည် piezometer ပြွန်များ ဟု ခေါ်သော B၊ C နှင့် D ပြွန်များမှ ဆင်းသက်လာသည်။ အထက်ပါ ပုံစံကို ဇကာမှတစ်ဆင့် ရေစီးဆင်းမှုအတွက် Darcyev ဥပဒေ ဟု ခေါ်သည်။

အချိန်တစ်ခု t အတွင်း စစ်ဇကာ၏ ဖြတ်ပိုင်းဧရိယာ A ကို ဖြတ်၍ စီးသွားသော ရေစုစုပေါင်းပမာဏ q သည်

q = kAti,

ထိုမှ

k = q / (Ati),  သို့မဟုတ် k = qL / Ath,

i = h / L = L အလျားပေါ်ရှိ ဟိုက်ဒရောလစ် ကျဆင်းမှု (၎င်းသည် တစ်ကြောင်းတည်းဖြစ်ပါက) ဟူသည်။

ကော်ဖီရှင် k သည် အပူချိန် 10°C တွင် မြေ၏ စိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်းကို ဖော်ပြသည်။

k = V / i  [cm/sec]

မြေဆီလွှာမှတစ်ဆင့် ရေစီးဆင်းနှုန်းကို ပုံစံအရ ရရှိသည်

V = q / A  [cm/sec],

ဤတွင် q = မြေထဲမှ တစ်စက္ကန့်အတွင်း cm³ ဖြင့် စီးဆင်းသည့် ရေပမာဏ၊ အပူချိန် 10°C တွင်၊ A = ရေစီးဆင်းသည့် မြေ၏ ဖြတ်တောက်မျက်နှာပြင် ဧရိယာ၊ [cm²]။

Darcyev ဥပဒေသည် ရေ၏ လမီနာ စီးဆင်းမှုများ၊ ဆိုလိုသည်မှာ တည်ငြိမ်သော၊ လှည့်ပတ်မှုမရှိသော စီးဆင်းမှုများနှင့် သေးငယ်သော အမြန်နှုန်းများအတွက် အကျုံးဝင်သည်။

ဖလတာအမြန်နှုန်း V သည် မြေဆီလွှာမှတစ်ဆင့် ရေရွေ့လျားမှု၏ ပျမ်းမျှအမြန်နှုန်းဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် ပိုမိုမြင့်မားသော ရေစီးဆင်းမှု၏ အမှန်တကယ် အမြန်နှုန်းနှင့် မကိုက်ညီပါ။ ဖလတာမှတစ်ဆင့် ရေစီးဆင်းသည့်အခါ တူညီသော စိမ့်ဝင်မှု အစိတ်အပိုင်းများ dh ကို ရေ၏ ခရီးလမ်းအရှည် dL မညီမျှသည့် အကွာအဝေးများတွင် မကြာခဏ အသုံးပြုရသောကြောင့် ဟိုက်ဒရောလစ် ဂရက်ဒီယန့်သည် မြေဆီလွှာ၏ တစ်နေရာမှ တစ်နေရာသို့ ပြောင်းလဲနေသည်။

မြေ၏ စိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်းသည် ၎င်းအတွင်းရှိ ချိုင့်ပေါက်များ၏ အရွယ်အစားပေါ် မူတည်သည်။ မြေကို ဝန်ထုပ်ဖြင့် ထားရှိပါက ချိုင့်ပေါက်များ လျော့နည်းလာပြီး စိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်းလည်း လျော့နည်းလာသည်။ ထို့ကြောင့် တူညီသော မြေအမျိုးအစားတစ်ခုအတွက် စိမ့်ဝင်နိုင်မှု ကိန်းဂဏန်း k သည် ပေါက်ရောက်မှု၏ အရွယ်အစား၊ ဆိုလိုသည်မှာ ၎င်း၏ ပေါက်ရောက်မှုကိန်းဂဏန်း e နှင့် တိုက်ရိုက် အချိုးကျသည်။ သို့ရာတွင် မြေအမျိုးအစားအမျိုးမျိုးတွင် ပေါက်ရောက်မှုကို ပေါက်ရောက်မှုကိန်းဂဏန်း e ဖြင့် ဖော်ပြထားသည့်အတိုင်း စိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်း၏ တိုင်းတာချက်အဖြစ် မသတ်မှတ်နိုင်ပါ၊ အကြောင်းမှာ ဤစိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်းသည် မြေ၏ စုစုပေါင်း ပေါက်ရောက်မှုထက် ၎င်းအတွင်းရှိ ချိုင့်ပေါက်များ၏ အရွယ်အစားပေါ် ပို၍ မူတည်နေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် ပေါက်ရောက်မှု e = 0,25 ရှိသော ကျောက်စရစ်ပါ သဲတွင် အလွန်မြင့်မားသော စိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်း k = 2–3 cm/sec ရှိသော်လည်း၊ ပေါက်ရောက်မှု 60%၊ ပေါက်ရောက်မှုကိန်းဂဏန်း e = 1,50 ရှိသော ပျော့ပျောင်းသည့် ရွှံ့မြေတွင် စိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်း နည်းပါးပြီး k = 10_⁻⁶ မှ 10⁻_¹¹ cm/sec ဖြစ်သည်။

စိမ့်ဝင်နိုင်မှုကိန်း k ကို တွက်ချက်နည်းဖြင့်၊ ဓာတ်ခွဲခန်း နှင့် ကွင်းဆင်းစမ်းသပ်မှုများ ဖြင့် သတ်မှတ်နိုင်သည်။

တွက်ချက်နည်းဖြင့် ကိန်းဂဏန်းကို သတ်မှတ်ခြင်း သည် မြေဆီလွှာ၏ အမှုန်အရွယ်အစားဖြန့်ဝေမှုအပေါ် အခြေခံသည်။ ကိန်းဂဏန်း k ကို သတ်မှတ်ရာတွင် မြေဆီလွှာ၏ ခဲအစိုင်အခဲအမှုန်များသည် စက်ဝိုင်းပုံစံရှိသည်ဟု ယူဆထားသည်၊ သို့သော် အထူးသဖြင့် ပေါင်းစည်းမြေဆီလွှာတွင် ၎င်းသည် အမှန်တရားနှင့် မကိုက်ညီပါ။ ထို့ကြောင့် ဤနည်းဖြင့် သတ်မှတ်ထားသော k ၏ တန်ဖိုးများကို တိကျမှန်ကန်သည်ဟု လက်ခံမထားပါ။

ဓာတ်ခွဲခန်း စမ်းသပ်မှုများဖြင့် k ကိန်းကို သတ်မှတ်ခြင်း သည် အလွန်အကျယ်ပြန့်ဆုံးဖြစ်ပြီး နှောင့်ယှက်မခံရသော မြေနမူနာများပေါ်တွင် ပြုလုပ်သည်။ သို့သော် ဤနည်းဖြင့် သတ်မှတ်ထားသော k ကိန်း၏ တိကျမှုသည် အကြောင်းအချက်များစွာပေါ် မူတည်သည်။ ဥပမာ၊ စမ်းသပ်ပြုလုပ်သည့် နမူနာသည် မြေအတွင်းရှိ လျှောက်လွှာအလွှာကို မည်မျှအတိုင်းအတာထိ ကိုယ်စားပြုသနည်း၊ ထို့နောက် စမ်းသပ်ကိရိယာအတွင်း နမူနာ၏ မနှောင့်ယှက်ရသေးမှု အခြေအနေ၊ စမ်းသပ်မှု ပြုလုပ်သည့် နည်းလမ်းတို့ဖြစ်သည်။ သက်ဆိုင်ရာ မြေကို ကိုယ်စားပြုနိုင်မည့် နမူနာအလုံအလောက် စမ်းသပ်ခြင်း၊ ကွင်းပြင်တွင် နမူနာကို စမ်းသပ်ကိရိယာ၏ စလင်ဒါများအတွင်း ယူခြင်းနှင့် သင့်လျော်သော စမ်းသပ်နည်းလမ်းဖြင့် လုပ်ဆောင်ခြင်းတို့ကြောင့်၊ လက်ခံအသုံးပြုနိုင်သော အနီးစပ်ဆုံး တိကျသည့် k ကိန်းတန်ဖိုးများကို ရရှိနိုင်သည်။

ကိန်းဂဏန်း k ကို ကွင်းဆင်းစမ်းသပ်မှုဖြင့် သတ်မှတ်ခြင်း သည် အတိကျဆုံး တန်ဖိုးများကို ပေးသည်၊ အကြောင်းမှာ ၎င်းတည်ရှိရာ မြေ၏ ဖွဲ့စည်းမှုနှင့် အလွှာလိုက်စနစ်ကို လုံးဝကိုက်ညီစေသည်။ သို့သော် ဤနည်းဖြင့် k ကို သတ်မှတ်ခြင်းသည် အချိန်များစွာနှင့် ကုန်ကျစရိတ်ကြီးမားမှု လိုအပ်သဖြင့် အလွန်တိကျသော တန်ဖိုး အမှန်တကယ် လိုအပ်သည့် အခါမျိုးတွင်သာ ရှားပါးစွာ ပြုလုပ်သည်။

ကျွန်ုပ်တို့၏ ဖောင်ဒေးရှင်းဆိုင်ရာ စည်းမျဉ်းများအရ၊ စိမ့်ဝင်နိုင်စွမ်းကိန်းကိန်းမှာ အောက်ပါအတိုင်းရှိသော မြေများကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားသည်-

• k < 10_⁻_¹¹ cm/sec — မည်သည့်အခါမဆို နီးပါး မစိမ့်ဝင်နိုင်သော
• k < 10_⁻_⁹        — အလွန်နည်းပါးစွာ စိမ့်ဝင်နိုင်သော
• k < 10_⁻_⁷        — အနည်းငယ် စိမ့်ဝင်နိုင်သော
• k < 10_⁻_⁵        — အလယ်အလတ် ပေါက်ဝင်နိုင်မှုရှိသော
• k < 10_⁻_³        — ပိုမို စိမ့်ဝင်နိုင်သော
• k > 10_⁻_³        — အလွန်စိမ့်ဝင်နိုင်သော