אונטער דער ווירקונג פֿון לאַסט זעצט זיך יעדע ערד, אויסער פֿעסטן שטיין. זעצונג קומט בכלל פֿאָר פֿון צוויי סיבות: צוזאַמענדריקן פֿון דער ערד הייסט אַ פֿאַרקלענערונג פֿון איר באַנד צוליב אַרויסדריקן פֿון לופֿט אָדער וואַסער פֿון אירע פּאָרן און זײַטליכער אַרויסדרוק פֿון דער ערד לעבן די ראַנדן פֿון דעם יסוד צוליב גליטשן פֿון די פֿעסטע ערד־טיילכלעך.
באָדן־זעצונג צוליב קאָמפּאַקטירונג באַשטייט פֿון עלאַסטישע און פּלאַסטישע דעפֿאָרמאַציעס, געפֿירט דורך דער לאַסט פֿון דער פֿונדאַמענטאַציע, בײַ וועלכע ביים אָפּלאַסטן קערט דער באָדן זיך טיילווײַז צוריק אין זײַן אָריגינעלן צושטאַנד.
זעצונג צוליב זײַטלעכן אַרויסדריקן פֿון באָדן באַשטייט נאָר פֿון פּלאַסטישע דעפֿאָרמאַציעס, בײַ וועלכע בײַ אָפּלאַסטונג קערט דער באָדן זיך ניט צוריק אין זײַן אָריגינעלן צושטאַנד. זיי שטייען מערסטנס בײַ קליינע פֿונדאַמענטן, געמאַכט אויף אַ קליינער טיפעניש אונטער דער ערד־איבערפֿלאַך. אויך בײַ שטאַרק נאַסן באָדן, וועמענס ווינקל פֿון אינערלעכן רײַבונג איז קליין, קומט עס צו זײַטלעכן אַרויסדריקן פֿון באָדן.
ווײַל דער דערלויבטער באָדן־בעלאַסט ווערט גענומען אין דער זאָנע פֿון עלאַסטיש־פּלאַסטישע דעפֿאָרמאַציעס, ווערט דער זעצונג־באַשטימונג דורכגעפֿירט נאָר אויף דער יסוד פֿון דעם פֿאַרקלענערן פֿון באָדנס פּאָראָסיטעט אונטער בעלאַסט, בײַם וואָס מען נעמט נישט אין באַטראַכט זעצונגען צוליב זײַטיקן אַרויסדרוק פֿון באָדן, וועלכע ווערן באַטראַכט ווי נישט באַמערקעוודיק.
זעצונג צוליב קאָמפּאַקטירן הענגט אָפּ פֿון דער דורכדרינגלעכקייט פֿון באָדן, ווײַל זי גייט אָפּ אויפֿן חשבון פֿון די פּאָרן, וואָס אין נאַטירלעכן באָדן זײַנען שטענדיק מער אָדער ווייניקער אָנגעפֿילט מיט וואַסער. לויט דעם איז די זעצונג פֿונעם באָדן אונטער באַלאַסטונג בפֿועל אַ הידראָדינאַמישע פֿענאָמען, ווײַל דער זעצונג־פּראָצעס הענגט אָפּ פֿון דער גיכקייט פֿון אַרויסדריקן וואַסער פֿון די פּאָרן, וווּ די דורכדרינגלעכקייט פֿון באָדן שפּילט די גרעסטע ראָלע.
ניט־קאָוכערענטע באָדנס ווי גראַוואַל און זאַמד האָבן גרויסע פּאָרעס, דעריבער איז זייער דורכנעסיקייט גרויס און דאָס וואַסער פֿון די פּאָרעס ווערט אונטער דער לאַסט פֿון דעם פֿונדאַמענט שנעל אַרויסגעדריקט. דערפֿאַר פּאַסירט די זעצונג אונטער דער לאַסט פֿון דעם פֿונדאַמענט בײַ ניט־קאָוכערענטן באָדן שנעל, געוויינטלעך נאָך בעתן בויען אָדער קורצע צײַט נאָך דעם. צוליב דעם רעכנט מען זעלטן די זעצונג פֿון דעם פֿונדאַמענט אין ניט־קאָוכערענטן באָדן.
קאָהעזיווע באָדנס האָבן קליינע פּאָרן, זייער דורכדרינגלעכקייט איז נידעריק, און דאָס אַרויסדריקן פֿון וואַסער פֿון די פּאָרן אונטער דער ווירקונג פֿון דער גרונט־בעלאַסטונג קען דויערן זייער לאַנג, בײַ געוויסע פֿײַנקאָרנע קלייען אַפֿילו דעקאַדן. דערצו, ווײַל די גאַנץ פּאָרעזיטעט פֿון קאָהעזיווער ערד איז באַדײַטנד גרעסער ווי בײַ ניכאָעזיווער, איז דאָס זעצן פֿון קאָהעזיווער ערד אַ סך גרעסער.
בײַ קאָהערענטן באָדן, וועמענס פּאָרן זײַנען טיילווייז אָנגעפֿולט מיט לופֿט און טיילווייז מיט וואַסער, שטעלט זיך צום ערשטן דאָס זעצן צוליב צוזאַמענדריקן די לופֿט אין די פּאָרן, בשעת דער וואַסער־אינהאַלט בלײַבט קאַנטאַנט, און דערנאָך זעצן צוליב אַרויסדריקן וואַסער פֿון די פּאָרן. בײַ סטאַטישער באַלעסטיקונג פֿון באָדן צוליב דער השפּעה פֿון וואָג און נוצלעכע באַלעסטיקונג פֿון פֿונדאַמענט שטעלן זיך ביידע די סאָרטן זעצן פאָר, אָבער דער צײַטלעכער פּראָצעס פֿונעם זעצן איז אַנדערש.
עס זײַנען אויך פֿאַראַן אַנדערע סיבות, וואָס ברענגען צו זעצונג פֿון דער ערד, ווי למשל אַ שטענדיקער אָפּזינקען פֿון דעם ניװאָ פֿון גרונטוואַסער, כעמישע ענדערונגען אין דער זאַץ פֿון דער ערד און אַנדערע שטערונגען אין דער ערד.
די באַטראַכטונג פֿון זעצונג באַשטייט פֿון אַ פֿריִערדיקן זעצונג־כּלל, וואָס ווערט דורכגעפֿירט אויף דער גרונט פֿון לאַבאָראַטאָרישער אונטערזוכונג פֿון ערד־פּראָבן און אָבסערוואַציע פֿון זעצונגען, וואָס ווערט דורכגעפֿירט בעת דעם אויפֿבוי פֿונעם אָביעקט און אַ באַשטימטע צײַט דערנאָך.
באַערעכענונג פֿון זעצונג בײַ צענטרישער באַלעסטיקונג פֿונעם יסוד
לאָמיר באַטראַכטן אַ יסוד־זאָלע, פֿונדירט אין אַ ערד, וואָס באַשטייט פֿון עטלעכע פֿאַרשידענע שיכטן, למשל אַ זאַמד־שיכט H0, הייסט H1 אונטער דער זאָלע, אַ שיכט ליימיקער ערד מיט אַ גרעב פֿון H2, אַ שיכט פֿײַנקעריקער ליי מיט אַ גרעב פֿון H3, אונטער וועלכער געפֿינט זיך צעמענטירטער גראַוואַל מיט אַ גרעסערער שיכט־גרעב, מיטן ניװאָ פֿון גרונטוואַסער NPV (פֿיג. 1a).
פֿאַר דעם רעכענען פֿון זעצונגען דאַרף מען אַרויפֿלייגן דעם שפּאַנונג־דיאַגראַם צוליב דער אייגענער וואָג פֿון באָדן (דער לינקער דיאַגראַם אויף פֿיג. 1b) און דעם שפּאַנונג־דיאַגראַם צוליב דער ווירקונג פֿון דער צוגעגעבענער בעלאַסטונג פֿון דער פֿונדאַמענט (דער רעכטער דיאַגראַם אויף פֿיג. 1b). דעם שפּאַנונג־דיאַגראַם צוליב דער אייגענער וואָג פֿון באָדן באַקומען מיר פֿון די שיכט־גרעסן Σ_H_ און זייערע באַנד־געוויכטן γ. אויב איז דער באַנד־געוויכט פֿון זאַמד γ1, זאַמד אונטער וואַסער γ’1, ליימיקן באָדן אונטער וואַסער γ’2, ליים אונטער וואַסער γ’3, וועלן די דרוק־שפּאַנונגען אין באָדן פֿון דער אייגענער וואָג פֿון באָדן זײַן (פֿיג. 1)
γ1 · H’; γ’1 · H’’; γ’2 · H2; γ’3 · H3;
דיאַגראַם פֿון שפּאַנונגען צוליב דער ווירקונג פֿון דער באַלעסטונג באַקומען מיר דורך אַ רעכענונג לויט איינער פֿון די באַקאַנטע מעטאָדן, למשל לויט Steinbrenner אָדער Newmark, פֿאַר פֿאַרשידענע טיפענישן אונטערן יסוד.
אויב מיר באַצייכענען מיט P די באַלאַסטונג פֿון דער גרונט, מיט A אירע אָפּלעגע־פלאַך אויף דער ערד, מיט γ1 דעם באַנד־געוויכט פֿון דער ערד אין דער יסודות־טיפקייט t אונטער דער אויבערפֿלאַך, איז די ספּעציפֿישע באַלאַסטונג פֿון דער גרונט P/A, בשעת דער אייגענער געוויכט פֿון דער ערד אויף דער זעלבער טיפקייט איז γ1t. כּדי צו באַקומען די צוגעלייגטע באַלאַסטונג פֿון דער ערד צוליב דער באַלאַסטונג פֿון דער גרונט, דאַרף מען אָפּציִען דעם דרוק פֿון דעם אייגענעם געוויכט פֿון דער ערד γ1t פֿון דער באַלאַסטונג פֿון דער גרונט P/A, אַזוי אַז די צוגעלייגטע באַלאַסטונג פֿון דער ערד איז
p0 = P/A – γ1t.
אין דער זעלבער טיפֿעניש t ווירקט אויך דער שפּאַנונג γ1t צוליב דער אייגענער וואָג פֿונעם באָדן, אַזוי אַז אויף יענער טיפֿעניש ווירקט אַ גאַנץ שפּאַנונג (P/A – γ1t) + γ1t, בעת די קאָנסאָלידאַציע פֿונעם באָדן אונטער דער שפּאַנונג γ1t איז שוין דורכגעפֿירט געוואָרן פֿאַרן אויפֿבוי פֿונעם אָביעקט.
בילד 1. אויסרעכענונג פֿון זעצונג בײַ צענטרישער לאַסטונג פֿון דער פֿונדאַמענטאַציע
אָבער אויב אַ טייל פֿון דעם גרונט איבער דער גרונט־זאָלע ווערט אָפּגעפֿילט מיט ערד (fig. 1c), דאַרף מען באַטראַכטן די באַלאַסטונג פֿון דעם אויפגעשאָטן באָדן 2_Q_, אַזוי אַז אין אַזאַ פֿאַל איז די צוגעגעבענע באַלאַסטונג
_P+2_Q/A – γ1t.
פֿאַר אַ פּאַס־פֿונדאַמענט איז A = b x 1,0 m אויף 1 m’ פֿונדאַמענט.
די רעכענונג פֿון דער זעצונג ווערט דורכגעפֿירט פֿאַר אַלע שיכטן פֿון דרוקבאַרן באָדן ביז צו דער טיפֿקייט פֿון דער ווירקונג פֿון דער יסוד־בעלאַסטונג. פֿריִער האָט מען באַטראַכט ווי די גרענעץ פֿון דער ווירקונג פֿון דער בעלאַסטונג פֿון אַ בנין די טיפֿקייט ביז צו וועלכער הערשן שפּאַנונגען פֿון אינטענסיטעט ≥ 10% p0. הײַנט נעמט מען אָן, אַז די דאָזיקע גרענעץ איז בײַ דער טיפֿקייט, וווּ די שפּאַנונג פֿון דער צוגעלייגטער בעלאַסטונג pz איז גלײַך 20% פֿון דער שפּאַנונג פֿונעם אייגענעם געוויכט פֿונעם באָדן: pz = 0,2 ·γ_Σ_H. אונטער דער דאָזיקער טיפֿקייט רעכנט מען נישט קיין זעצונג. לויט אַן אַנדערער כּלל רעקאָמענדירט מען די רעכענונג פֿון זעצונג פֿאַר שיכטן ביז דער טיפֿקייט 2_b_ ביז 3_b_, וווּ b איז די ברייט פֿון דער יסוד. אויב עס געפֿינט זיך צום סוף אַ גראַוואַל־שיכט ווי אויף בילד 1a, נעמט מען זי נישט אַרײַן אין באַטראַכט פֿאַר דער זעצונג־רעכענונג, ווײַל איר זעצונג אונטער דער יסוד־בעלאַסטונג איז אומבאַדײַטנדיק און פּאַסירט בעתן בויען.
אין דער טיפעניש z אונטער דער פֿונדאַמענט־זאָלע עקזיסטירט אַ דרוק־שפּאַנונג pg צוליב דער אייגענער וואָג פֿון באָדן (פֿיג. 1b), ווײַבסטאַל איז אויך באַטראַכט דעם אײַנפֿלוס פֿון אויפֿטריב. צו דער אָנהייבדיקער דרוק־שפּאַנונג ווערט צוגעגעבן דער דרוק pz צוליב דער ווירקונג פֿון דער באַלאַסטונג פֿון דער אָביעקט אויף דער זעלבער טיפעניש. דערפֿאַר הערשט אין יעדער סיי וועלכער פּונקט M אויף דער טיפעניש z אונטער דער פֿונדאַמענט־זאָלע אַ גאַנץ דרוק־שפּאַנונג pn = pg + pz.
אונטער דער ווירקונג פֿון דער צוגעבענקטער לאַסט זעצט זיך דער באָדן אַראָפּ און דעפֿאָרמירט זיך זײַטיק. אויב מען פֿאַרמיידט די זײַטיקע דעפֿאָרמאַציעס, ווײַל זיי זײַנען פּראָפּאָרציונאַל קליין, און ווײַל די דערלויבטע באַלאַסטונג פֿון דער ערד ליגט אין דער זאָנע פֿון עלאַסטיש־פּלאַסטישע דעפֿאָרמאַציעס, קען מען אָננעמען אַז די רעכענונג פֿון זעצונג ווערט דורכגעפֿירט אויף דער באַזע פֿון דער קאָמפּרעסיביליטעט־פּרוב אין אַן עדאָמעטער, מיט אַן אומגערודערטן מוסטער אויסגענומען אין דער געגנט פֿון דעם באַטראַכטן פּונקט אין דער ערד, דורך וועלכער פּרוב באַשטימט מען דעם קאָמפּרעסיביליטעט־מאָדול פֿון דער ערד Ms.
לויטן געזעץ פֿון Hooke האָבן מיר
Δ_s_ = pz/Ms,
וווּ Δ_s_ איז דער ספּעציפֿישער זעצונג, אויף אַ איינהייט פֿון שיכט־גרעב, pz די שפּאַנונג אין דער טיפֿן פֿון דער ערד z צוליב דער צוגעקומענער בעלאַסטונג.
אויב מיר נעמען אָן אַ גענוג קליינע שיכטע־גרעב dz, אַז מען קען אָננעמען pz און Ms אלס קאָנסטאַנטן, וועט די עלעמענטאַרע זעצונג זײַן
Δ_s dz_ = pz/Ms dz.
די גאַנץ־זעצונג פֿון אַ שיכט מיט דער דיקייט H וועט זײַן
אויב pZ און MS זײַנען קעסיידערדיק פֿאַר אַ שיכט פֿון גרעב H, וועט זײַן
s = pz/Ms · H.
אייגנטלעך זענען pz און Ms נישט קאָנסטאַנט פֿאַר אַ שיכט פֿון גרעב H1, נאָר מען נעמט אָן זייער מיטלווערט אין פּונקט M.
דער קאָמפּרעסיע־מאָדול פֿון באָדן Ms ווערט באַשטימט לאַבאָראַטאָריש פֿאַר יעדן שיכט באַזונדער. פֿאַר נאָרמאַל קאָנסאָלידירטן באָדן ווערט דער מאָדול Ms באַשטימט פֿון דעם דיאַגראַם פֿון ערשטיקער קאַמפּרעסיע, וווּ די גאַנצע באַלעסטונג σ2 = pg + pz; σ1 = pg = Σ_γt,_ די צוגאב־באַלעסטונג Δ_σ_ = σ2 – σ1 = (pg + pz) – pg, און די צוגעפּאַסטע ווערטן פֿון רעלאַטיווער קאַמפּרעסיע זײַנען Δ_h2_/h און Δ_h1_/h, און דאַן איז
אָבער אויב עס גייט וועגן איבערקאַנסאָלידירטן ליים, דאַן ווערט דער קאָמפּרעסאַביליטעט־מאָדול באַשטימט פֿון דעם דיאַגראַם פֿון סעקונדערער קאָמפּרעסיע. פֿון דעם בײַשפּיל אויף איל. 2 האָבן מיר פֿאַר:
פיג. 2. באַשטימען דעם קאָמפּרעסיביליטעט־מאָדול פֿון באָדן אויף דער גרונט פֿון אַ דיאַגראַם פֿון רעלאַטיווער קאָמפּרעסיע
פֿון דעם אויבנדערמאָנטן גייט אַרויס, אַז די זעצונג פֿון פּרעקאַנסאָלידירטער ליימער וועט זײַן פיל קלענער פֿון דער זעצונג פֿון נאָרמאַל קאַנסאָלידירטן באָדן.
דער איינפֿלוס פֿון דער שטערקייט פֿון דעם פֿונדאַמענט אויף די זעצונג
כאָטש אין דער פּראַקטיק עקזיסטירן ניט גאָר עלאַסטישע יסודות, בײַ וועלכע די זעצונג פֿון איין פּונקט וואָלט געווען אומאָפּהענגיק פֿון דער זעצונג פֿון דעם שכנותדיקן פּונקט, פֿאַר דעם חשבון פֿון דער זעצונג אונטערשיידט מען עלאַסטישע און שטייפע יסודות.
עלאַסטישע יסודות, אונטער וועלכע מען פֿאַרשטייט שטיינערנע אָנפֿילונגען און אויפֿפֿילונגען, ברענגען בײַ גלייכמעסיקער באַלעסטונג אין באַזונדערע פונקטן פֿאַרשידענע זעצונגען אַרויס. דערפֿאַר ווערט בײַ אַזעלכע יסודות די זעצונג־חשבונע נישט דורכגעפֿירט פֿאַר דער גאַנצער באַלעסטיקער שטח, נאָר פֿאַר אירע באַזונדערע פונקטן: די ווינקל־פונקטן A, B, C און D, די מיטל־פונקטן פֿון די זײַטן E, F, H און J, און דער צענטער־פונקט G פֿון דער רעכטעקיקער שטח (פֿיג. 3). בײַ גלייכמעסיקער באַלעסטונג איז די זעצונג פֿון די פונקטן B, C און D די זעלבע ווי בײַ פונקט A, די זעצונג פֿון פונקט H איז די זעלבע ווי בײַ פונקט E, און די זעצונג פֿון פונקט J איז די זעלבע ווי בײַ פונקט F פֿאַר באָדן פֿון דער זעלבער קאָמפּאָזיציע.
בילד 3. רעכענונג פֿון די זינקונגען פֿון איינצעלנע פּונקטן פֿון דער באַפֿאַסטער פֿלאַך
כּדי אויסצורעכענען דעם זעצן אונטער אַ וועלכער־ניט־איז פּונקט G פֿון דער באַלעסטיקטער פֿלאַך, טיילט מען דעם רעקטאַנגל ABCD אויף פֿיר קלענערע רעקטאַנגלן, און דער זעצן G ווערט באַקומן ווי דער סך־הכּל פֿון די זעצונגען, וואָס יעדער פֿון די צעטיילטע רעקטאַנגלן פֿאַרשאַפֿט.
שטייפע פֿונדאַמענטן זעצן זיך ניט אַזוי ווי עלאַסטישע, ווײַל בײַ זיי איז ניט מעגלעך דאָס זעצן פֿון איינצלהייטדיקע פּונקטן. דערפֿאַר ווערט דאָס זעצן פֿון שטייפע פֿונדאַמענטן אויסגערעכנט ווי אַ גאַנצע, מיט דעם וואָס לויטן גראַד פֿון שטייפקייט ווערט די דורכשניטלעכע ווערט פֿון זעצונג אויסגערעכנט אויף אַנדערע אופֿנים, ווײַל פֿון דער שטייפקייט פֿון דער פֿונדאַמענט הענגט אָפּ די פֿאַרטיילונג פֿון דעם דרוק אין דער פֿונדאַמענט־זאָלע.
פֿאַר שטרענגע יסודות אין פאָרעם פֿון אַ קוואַדראט אָדער אַ קלענערן רעכטעק, בײַ וועלכע a < 2_b_, ווערט אויסגערעכנט די זעצונג sG פֿון דער מיטל־פּונקט G און מען נעמט אָן די אַלגעמיינע זעצונג פֿון דער יסוד s = 3/4 sG. פֿאַר שטרענגע יסודות אין פאָרעם פֿון אַ פֿאַרלענגערטן רעכטעק אָדער אַ פּאַס ווערט אויסגערעכנט די זעצונג פֿון דעם ענד־פּונקט E, דעם מיטל־פּונקט G און דעם פּונקט M אויף דער העלבער דיסטאַנץ צווישן זיי, לענגס דער לענגערער אַקס פֿון דער יסוד־פֿוס, און מען נעמט אָן דעם דורכשניטלעכן ווערט.
וואַן האַמע האַלט, אַז די מער גענויע רעכענונג פֿון די זינקונגען פֿון דער „כאַראַקטעריסטישער פּונקט P“, וואָס געפֿינט זיך פֿון די מיטל־אַקסן אויף אַ ווײַטקייט
פֿון די מיטל־אַקסן. לויט Van Hamme, איז די זעצונג פֿון געוויסע באַשטימטע פּונקטן פֿון דער יסוד אומאָפּהענגיק פֿון דעם אופֿן פֿון דרוק־פֿאַרטיילונג אין דער יסוד־באָדן. פֿאַר די פּונקטן קען מען די זעצונג אויסרעכענען אונטער דער הנחה, אַז די דרוק־פֿאַרטיילונג אין דער יסוד־באָדן איז גלײַךמעסיק. פֿאַר אַ שטרענגן יסוד־פֿוס, באַלאסטט מיט אַ גלײַכן לאַסט, בײַ וועלכן די דרוק־פֿאַרטיילונג אין דער יסוד־באָדן איז אומגלײַךמעסיק און וואַקסט צו די עדזשעס פֿון דעם פֿוס, איז אָבער די זעצונג פֿון דעם יסוד־פֿוס גלײַך דער זעצונג פֿון דער כאַראַקטעריסטישער פּונקט P. די דרוקן אין דער טיפֿקייט z אונטער דער כאַראַקטעריסטישער פּונקט P פֿון אַ רעכטעקיקער פֿלאַך מיט דער לענג a, ברייט b, באַלאסטט מיט אַ גלײַכן לאַסט p0 קען מען אויסרעכענען מיט דער טאַבעלע 1, וואָס Jelinek האָט אויסגעאַרבעט.
די שפּאַנונג σzP אין דער טיפעניש z אונטער דער כאַראַקטעריסטישער פּונקט P איז σzP = (σz/p0)·p0, וווּ p0 איז די צוגאַביקטע לאַסט אויף דער ערד.
טאַב. 1. ווערטן σz/p פֿאַר שפּאַנונגען אונטער דער כאַראַקטעריסטישער פּונקט P, לויטן פֿאַרהעלטעניש פֿון דער טיפֿe z צום ברייט b און פֿון דער לענג a צום ברייט b פֿון דער פֿונדאַמענט־שוך
באַשטימונג פֿון זעצונג אויף דער יסוד פֿון דער ענדערונג פֿון דעם פּאָראָסיטעט־קאָעפֿיציענט פֿון באָדן
אויב מיר באַצייכענען מיט e0 דעם פּאָראָסיטעט־קאָעפֿיציענט פֿון אַן אומגעשטערטן מוסטער אַרויסגענומען פֿון דעם באָדן־שיכט, און מיט ei דעם פּאָראָסיטעט־קאָעפֿיציענט פֿון דעם זעלבן מוסטער נאָך פֿאַרענדיקונג פֿון קאָנסאָלידאַציע אין אַן עדאָמעטער אונטער דער בעלאַסט σ1 (איל. 4a), דאַן שטימט דער פֿאַרקלענערונג פֿון דער אָריגינעלער באָדן־פֿלאַך־פֿאַרנעם אונטער דער ווירקונג פֿון דער בעלאַסט Δ_σ_ צו דער פֿאַרקלענערונג פֿון פּאָראָסיטעט, דאָס הייסט צום פּאָראָסיטעט־קאָעפֿיציענט פֿון באָדן
Δ_e_ = e0 – e1
איל. 4. באַשטימונג פֿון זעצונג אויף דער יסוד פֿון דער ענדערונג פֿון דעם פּאָראָסיטעט־קאָעפֿיציענט פֿון באָדן
דער אָנהייבדיקער וואָלומען פֿון דער באָדן־פּראָבע איז
ספּעציפֿישע זעצונג Δ_s_, ד.ה. זעצונג אויף אַ באַנד־איינהייט פֿונעם באָדן 1+e0 איז
Δ_s_ =(e0–e1) / (1+e0)
די זעצונג פֿון דער עלעמענטאַרער שיכטע פֿון גרעב dz איז לויט פֿיג. 4b
Δ_s_ dz=(e0–e1) / (1+e0) dz
די זעצונג פֿון אַ שיכט מיט דער דיקייט H וועט זײַן
אויב מיר שטעלן אָן אַז p איז די שפּאַנונג אין דער טיפעניש z פֿון דער אייגענער וואָג פֿון דער ערד, וואָס שטימט אָפּ מיט דער לאַסט σ0 איןן עדאָמעטער, Δp איז די שפּאַנונג פֿון דער צוגאַביקער ערד־לאַסט צוליבן אָביעקט, וואָס שטימט אָפּ מיטן צופֿלוס פֿון לאַסט Δ_σ_ איןן עדאָמעטער, p1 איז די גאַנץ שפּאַנונג אונטער דער ווירקונג פֿון דער אייגענער וואָג פֿון דער ערד און דער צוגאַביקער לאַסט, וואָס שטימט אָפּ מיט דער גאַנץ־לאַסט σ1 איןן עדאָמעטער, קענען מיר די פֿאָרמולירונג פאָרמולירן אין דער פֿאָרעם
אויב מיר באַצייכענען מיט A די פֿלאַך פֿון דעם שפּאַנונג־דיאַגראַם פֿון דער צוגעגעבענער באָדן־באַלאַסטונג, A = Δ_pH_ (געשטרייפטע פֿלאַך אויף פֿיג. 4b), וווּ Δ_p_ איז די שפּאַנונג פֿון דער צוגעגעבענער באַלאַסטונג אין מיטן פֿון דער שיכט
a=Δ_e_/Δ_p_, די פֿאַרהעלטעניש פֿון דער אונטערשייד פֿון דעם פּאָראָסיטעט־קאָעפֿיציענט צו דער צוגעפּאַסטער שפּאַנונג פֿון דער צוגעבייטער באַפֿעלסטיקונג Vc = (1+e0)/a, קענען מיר שטעלן
דאָס הייסט s = A/Vc [cm]
אויב דער באָדן באַשטייט פֿון מערערע שיכטן, ווערן די זעצונגען s אויסגערעכנט פֿאַר יעדע שיכטע; דער סך־הכּל פֿון די זעצונגען פֿון די יחיד־שיכטן גיט די גאַנצע זעצונג Σ_s_.