Nípasẹ̀ ẹrù, gbogbo ilẹ̀, àyàfi apáta líle, máa ń rọ̀ sẹ́yìn. Ní gbogbogbò, rírẹ̀ yìí máa ń wá láti inú ìdí méjì: kí ilẹ̀ di dànù ìyẹn ni dínkù ìwọ̀n rẹ̀ nítorí fífi afẹ́fẹ́ tàbí omi jáde kúrò nínú àwọn ihò rẹ̀, àti ìtìlẹ̀ ilẹ̀ sí ẹ̀gbẹ́ lẹ́gbẹ̀ẹ́ etí ìpìlẹ̀ nítorí yíyọ̀ àwọn patíkùlù ilẹ̀ líle sílẹ̀.
Ìjòkòó ilẹ̀ nítorí fífi ilẹ̀ pọ̀ ṣe pẹ̀lú àwọn ìyípadà elástíkì àti plástíkì, tí ẹrù ìpìlẹ̀ fa, nínú èyí tí nígbà tí a bá yọ ẹrù kúrò ilẹ̀ ń padà díẹ̀ sí ipò rẹ̀ àtẹ́yìnwá.
Ìjòkòó tí ó ṣẹlẹ̀ nítorí ìtìlẹ́yìn ẹgbẹ́ ilẹ̀ kàn ṣoṣo ni àwọn ìdàgbàsókè pilasitiki, níbi tí ilẹ̀ kò ṣe padà sí ipò àkọ́kọ́ rẹ̀ nígbà tí a bá yọ ẹrù kúrò. Wọ́n sábà máa ń ṣẹlẹ̀ jù lọ nínú àwọn ìpìlẹ̀ kékeré tí a ṣe ní ijinlẹ̀ kékeré lábẹ́ ojú ilẹ̀. Bákan náà, ìtìlẹ́yìn ẹgbẹ́ ilẹ̀ máa ń ṣẹlẹ̀ nínú ilẹ̀ tó tutu gan-an àti tí igun ìfọ̀kànsìn inú rẹ̀ kéré.
Níwọ̀n bí a ti ń gba ẹrù tí a fàyè gba lórí ilẹ̀ ní agbègbè ìfarapa elástíkì-plástíkì, ìṣírò ìjòkòó ni a ṣe lórí ìpìlẹ̀ ìdínkù porosity ilẹ̀ labẹ́ ẹrù nìkan, nígbà tí a fi àwọn ìjòkòó tí ó ṣẹlẹ̀ nítorí títì ilẹ̀ jáde sí ẹgbẹ́ sílẹ̀, nítorí a ka wọn sí pé kò pọ̀.
Ìrọ̀lẹ̀ nítorí fífi ilẹ̀ títẹ̀ pọ̀ dá lórí ìfaragba ilẹ̀, nítorí pé ó ń ṣẹlẹ̀ lórí àkúnya àwọn ihò, tí ó sì máa ń kún fún omi díẹ̀ tàbí púpọ̀ nínú ilẹ̀ àdánidá. Nítorí náà, ìrọ̀lẹ̀ ilẹ̀ lábẹ́ ẹrù jẹ́ ohun àrà ìdí hydro-dynamic gangan, nítorí pé ìlànà ìrọ̀lẹ̀ náà dá lórí ìyára tí omi fi ń jáde kúrò nínú ihò, nínú èyí tí ìfaragba ilẹ̀ ní ipa tó pọ̀ jù.
Ìlẹ̀ tí kò ní ìsọ̀kan bíi giravẹli àti yanrìn ní ihò ńlá, èyí tó mú kí àrọ̀wọ̀n omi rẹ̀ ga, omi inú ihò sì máa yọ́ kúrò lọ́fàá lábẹ́ ẹrù ìpìlẹ̀. Nítorí náà, ní ilẹ̀ tí kò ní ìsọ̀kan, sísìlẹ̀ lábẹ́ ẹrù ìpìlẹ̀ máa ń ṣẹlẹ̀ kíákíá, ọ̀pọ̀ ìgbà nígbà ìkọ́lé tàbí lẹ́yìn èyí ní àkókò kúkúrú. Nítorí èyí, a kì í sábà ṣe ìṣírò sísìlẹ̀ ìpìlẹ̀ nínú ilẹ̀ tí kò ní ìsọ̀kan.
Ilẹ̀ aláṣọ̀kan ní ihò kékeré, ìrìnàjò omi nínú rẹ̀ kéré, ìtú omi jáde nínú ihò rẹ̀ lábẹ́ ipa ìkó ẹrù ìpìlẹ̀ sì lè gba àkókò gígùn gan-an; ní àwọn amọ̀ kékeré kan, ó lè gba ọdún púpọ̀ pẹ̀lú. Yàtọ̀ sí i, nítorí pé àpapọ̀ porosity ilẹ̀ aláṣọ̀kan ga jù ti ilẹ̀ aláìṣọ̀kan lọ, rírìlẹ̀ ilẹ̀ aláṣọ̀kan pọ̀ sí i lọ́pọ̀.
Nípa ilẹ̀ tó ní ìṣọ̀kan, tí àwọn pore rẹ̀ kún fún afẹ́fẹ́ ní apakan, tí omi sì kún un ní apakan míì, ìrẹ̀sìrẹ̀sì máa kọ́kọ́ wáyé nítorí fífi afẹ́fẹ́ inú pore ṣokùnfà, nígbà tí akoonu omi dúró ṣinṣin, lẹ́yìn náà ni ìrẹ̀sìrẹ̀sì máa wáyé nítorí lílò omi jáde kúrò nínú pore. Nígbà tí a bá fi ẹrù aláìrìn sí ilẹ̀ nítorí ipa ìwọ̀n àti ẹrù iṣẹ́ ìpìlẹ̀, ìrú méjèèjì yìí ni yóò wáyé, ṣùgbọ́n ìlànà àkókò ìrẹ̀sìrẹ̀sì yàtọ̀.
Àwọn ìdí míì tún wà tí ń fa rírẹ̀ ilẹ̀, bíi dídínkù títí láé ti ipele omi abẹ́lẹ̀, àwọn ìyípadà kemika nínú àkópọ̀ ilẹ̀ àti àwọn ìdààmú míì nínú ilẹ̀.
Ìwádìí ìròkèké ní nínú ìṣírò ṣáájú ti ìròkèké, tí a ń ṣe lórí ìdánwò yàrá ti àwọn àpẹẹrẹ ilẹ̀ àti àkíyèsí ìròkèké, tí a ń ṣe nígbà ìkọ́lé ilé àti fún àkókò kan lẹ́yìn náà.
Ìṣírò sísalẹ̀ nígbà ẹrù àárín ti ìpìlẹ̀
Ẹ jẹ́ ká ṣàkíyèsí ẹsẹ̀ ìpìlẹ̀ kan tí a dá sílẹ̀ nínú ilẹ̀ tí ó ní ọ̀pọ̀ fẹ́lẹ́fẹ́lẹ́ oríṣìíríṣìí, fún àpẹẹrẹ fẹ́lẹ́fẹ́lẹ́ iyanrìn H0, tàbí H1 lábẹ́ ẹsẹ̀ náà, fẹ́lẹ́fẹ́lẹ́ ilẹ̀ amọ̀ tí ó ní sísanra H2, fẹ́lẹ́fẹ́lẹ́ amọ̀ kékèké tí ó ní sísanra H3, lábẹ́ èyí tí okuta wẹ́wẹ́ tí a fi kún pọ́n pọ́n wà, pẹ̀lú ipele omi abẹ́lẹ̀ NPV (sl. 1a).
Láti ṣe ìṣírò ìjòkó, ó yẹ kí a kọ́kọ́ fi àwòrán ìfarapa hàn nítorí ìwọ̀n ara ilẹ̀ fúnra rẹ̀ (àwòrán òsì ní fig. 1b) àti àwòrán ìfarapa nítorí ipa ẹrù àfikún láti orí ìpìlẹ̀ (àwòrán ọ̀tún ní fig. 1b). A gba àwòrán ìfarapa nítorí ìwọ̀n ara ilẹ̀ láti inú sísùn àwọn fẹ́lẹ́fẹ́lẹ̀ Σ_H_ àti àwọn ìwúwo ìkápọ̀ wọn γ. Tí ìwúwo ìkápọ̀ iyanrin bá jẹ́ γ1, iyanrin abẹ́ omi γ’1, ilẹ̀ amọ́ abẹ́ omi γ’2, amọ̀ abẹ́ omi γ’3, àwọn ìfarapa ìtẹ̀ ní ilẹ̀ láti inú ìwọ̀n ara ilẹ̀ fúnra rẹ̀ yóò jẹ́ (fig. 1)
γ1 · H’; γ’1 · H’’; γ’2 · H2; γ’3 · H3;
A máa rí àwòrán ìdààmú láti ipa ẹrù nípasẹ̀ ìṣírò pẹ̀lú ọ̀kan nínú àwọn ọ̀nà tí a mọ̀, fún àpẹẹrẹ Steinbrenner tàbí Newmark, fún oríṣìíríṣìí ijinlẹ̀ lábẹ́ ìpìlẹ̀.
Tí a bá fi P hàn gẹ́gẹ́ bí ẹrù ìpìlẹ̀, A gẹ́gẹ́ bí agbègbè rẹ̀ tí ó fi dojú kọ ilẹ̀, γ1 gẹ́gẹ́ bí ìwuwo oníwọn didùn ilẹ̀ ní ijinlẹ̀ ìdásílẹ̀ t ní abẹ́ ojú ilẹ̀, ẹrù pàtó ti ìpìlẹ̀ ni P/A nígbà tí ìwuwo tirẹ̀ ti ilẹ̀ ní ijinlẹ̀ kan náà jẹ́ γ1t. Láti gba ẹrù àfikún ti ilẹ̀ nítorí ẹrù ìpìlẹ̀, a gbọ́dọ̀ yọ ìtẹ̀sí ìwuwo tirẹ̀ ti ilẹ̀ γ1t kúrò nínú ẹrù ìpìlẹ̀ P/A, nítorí náà ẹrù àfikún ti ilẹ̀ jẹ́
p0 = P/A – γ1t.
Ní ijinlẹ̀ kan naa t, ìfarapa γ1t tún ń ṣiṣẹ́ nítorí ìwọ̀n ara ilẹ̀ fúnra rẹ̀, nítorí náà ní ijinlẹ̀ yìí ìfarapa lapapọ (P/A – γ1t) + γ1t, ń ṣiṣẹ́, níbi tí ìkópọ̀ ilẹ̀ lábẹ́ ìfarapa γ1t ti parí kí a tó kọ́ ilé náà.
Sl. 1. Ìṣírò ìjòkòó ilẹ̀ fún ìkójọpọ̀ aárín aarin ti ìpìlẹ̀
Síbẹ̀, bí a bá kún apá kan inú ìpìlẹ̀ lókè ìtẹ́ ìpìlẹ̀ pẹ̀lú ilẹ̀ (sl. 1c), a gbọ́dọ̀ ka ẹrù ilẹ̀ tí a kó sórí rẹ̀ 2_Q_, kí ẹrù àfikún ní ọ̀ràn yìí lè jẹ́
_P+2_Q/A – γ1t.
Fún ìpìlẹ̀ irú ìgún ni A = b x 1,0 m lórí 1 m’ ti ìpìlẹ̀.
Ìṣírò ìrìlẹ̀ ni a ṣe fún gbogbo àwọn fẹ́lẹ̀fẹ́lẹ̀ ilẹ̀ tí ó lè dínkù títí dé ìjìnnà ipa ẹrù ìpìlẹ̀. Tẹ́lẹ̀, a máa ń kà gẹ́gẹ́ bí ààlà ipa ẹrù ilé ìjinlẹ̀ débi tí àwọn ìfarapa pẹ̀lú ìgbòkègbodò ≥ 10% p0 ti ń ṣàkóso. Lónìí a ń gba pé ààlà yìí wà ní ìjìnnà tí ìfarapa láti inú ẹrù àfikún pz dọ́gba pẹ̀lú 20% ti ìfarapa láti inú iwuwo ilẹ̀ fúnra rẹ̀: pz = 0,2 ·γ_Σ_H. Ní isalẹ ìjìnnà yìí, a kì í ṣe ìṣírò ìrìlẹ̀. Gẹ́gẹ́ bí òfin míì, a ń gba ìṣírò ìrìlẹ̀ fún àwọn fẹ́lẹ̀fẹ́lẹ̀ títí dé ìjìnnà 2_b_ sí 3_b_, níbi tí b jẹ́ ìwọ̀n fífẹ̀ ìpìlẹ̀. Bí ní ìparí bá wà fẹ́lẹ̀fẹ́lẹ̀ kìíríìtì bíi ti fig. 1a, a kì í kà á sí nǹkan nínú ìṣírò ìrìlẹ̀, nítorí ìrìlẹ̀ rẹ̀ lábẹ́ ẹrù ìpìlẹ̀ kéré gan-an, ó sì máa ń ṣẹlẹ̀ ní àsìkò ìkọ́lé.
Ní ijinlẹ̀ z lábẹ́ àtẹ́lẹwọ́ ìpìlẹ̀, wàà nínú, aapọn ìtẹ̀ pg wà nítorí ìwọ̀n ara ilẹ̀ fúnra rẹ̀ (sl. 1b), tí a sì ti gba ipa ìgbéga omi sílẹ̀ síi. Sí aapọn ìtẹ̀ ìbẹ̀rẹ̀ yìí, a fi àfikún ìtẹ̀ pz tó ṣẹlẹ̀ nítorí ipa ẹrù ilé ní ijinlẹ̀ kan naa. Nítorí náà, ní ojú-ìpò kankan M ní ijinlẹ̀ z lábẹ́ àtẹ́lẹwọ́ ìpìlẹ̀, aapọn ìtẹ̀ lapapọ pn = pg + pz ń bẹ.
Ní ipa ẹrù àfikún, ilẹ̀ máa ń rọ̀, ó sì máa ń yí padà lẹ́gbẹ̀ẹ́. Bí a bá kọ ìyípadà lẹ́gbẹ̀ẹ́ sílẹ̀, nítorí pé wọ́n kéré díẹ̀, níwọ̀n bí ẹrù tí ilẹ̀ lè gba ní agbègbè ìyípadà elástico-plástíkì ṣe jẹ́ ààyè, a lè gba pé ìṣírò ìròkèré máa ń wá láti orí ìdánwò ìtẹ̀síni ní edometru, pẹ̀lú àpẹẹrẹ tí kò tíì bàjẹ́ tí a mú jáde ní agbègbè ojúami tí a ń ṣàkíyèsí nínú ilẹ̀, nípasẹ̀ èyí ni a fi ń pinnu modulu ìtẹ̀síni ilẹ̀ Ms.
Lórí ìpìlẹ̀ òfin Hooke a ní
Δ_s_ = pz/Ms,
níbi tí Δ_s_ ṣe túmọ̀ sí ìjòkòó pàtó, fún ẹyọ kan ti ìgbẹ̀pẹ̀ tó ní sísọ, pz sì jẹ́ ìfarapa ní ìjinlẹ̀ ilẹ̀ z nítorí ẹrù àfikún.
Bí a bá gba pé sísọ̀kan fẹ́lẹ̀fẹ́lẹ̀ dz kere tó, kí a lè gba pz àti Ms gẹ́gẹ́ bí ohun tí kò yí padà, ìjòkòó ìbẹ̀rẹ̀ yóò jẹ́
Δ_s dz_ = pz/Ms dz.
Lapapọ̀ ìrìlẹ̀ ti fẹ́lẹ̀fẹ́lẹ̀ tí ìgbẹ̀ rẹ̀ jẹ́ H yóò jẹ́
Tí pZ àti MS bá jẹ́ àìyípadà fún fẹ́lẹ́fẹ́lẹ̀ tó ní ìwọ̀n sísú H, yóò jẹ́
s = pz/Ms · H.
Ní otitọ, pz àti Ms kì í ṣe ìdúróṣinṣin fún fẹ́lẹ́fẹ́lẹ́ tó ní sísùn H1, ṣùgbọ́n a gba iye àárín wọn ní pópó M.
Modulu fífi ilẹ̀ kù Ms ni a máa pinnu ní ọ̀nà yàrá fún ìpele kọọkan lọ́tọ̀. Fún ilẹ̀ tí a ti konsólidéètì bá a ṣe déédéé, modulu Ms ni a máa pinnu láti inú àwòrán ìtẹ̀kúrò àkọ́kọ́, níbi tí ẹrù lapapọ̀ σ2 = pg + pz; σ1 = pg = Σ_γt,_ ẹrù àfikún Δ_σ_ = σ2 – σ1 = (pg + pz) – pg, àti àwọn iye tí ó bá a mu ti fífi kù àbùdá ni Δ_h2_/h àti Δ_h1_/h, nítorí náà ni
Síbẹ̀, bí ó bá jẹ́ amọ̀ tí a ti fi ẹrù kún un tẹ́lẹ̀, nígbà náà ni a ń pinnu módulo ti ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò láti inú àwòrán ìkúnrù kejì. Láti àpẹẹrẹ lórí sl. 2 a ní fún:
Sl. 2. Ìpinnu modulu ìkùnsìn ilẹ̀ lórí àtọka ìkúnpọnṣọ̀ ìbátan
Láti ohun tó wà lókè yìí, ó hàn pé ìrìwó amọ̀ tí a ti kó sẹ́yìn yóò kéré púpọ̀ ju ìrìwó ilẹ̀ tí a ti kó ní ìbámu pípé lọ.
Ìpa líle ìpìlẹ̀ lórí ìjòkòó
Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé níṣe ni kò sí ìpìlẹ̀ tí ó rọrùn pátápátá nínú ìṣe, níbi tí rírìlẹ̀ ojúami kan yóò máa yàtọ̀ sí rírìlẹ̀ ojúami tó sún mọ́ ọn, fún ìṣírò rírìlẹ̀ a máa yà ìpìlẹ̀ rọrùn àti ìpìlẹ̀ líle sọ́tọ̀.
Àwọn ìpìlẹ̀ elastiki, tí a túmọ̀ sí ìkó okuta àti àwọn òkìtì, ń fa ìwàlẹ̀ tó yàtọ̀ ní àwọn kókó kan nígbà ẹrù tó déédéé. Nítorí náà, nínú àwọn ìpìlẹ̀ wọ̀nyí, a kì í ṣe ìṣírò ìwàlẹ̀ fún gbogbo ojú ilẹ̀ tí a bá dábọ̀ bo, bí kò ṣe fún àwọn kókó kọọkan: àwọn kókó igun A, B, C àti D, àwọn kókó àárín ẹgbẹ́ E, F, H àti J, àti kókó àárín G ti ojú onígígùn (sl. 3). Nígbà ẹrù tó déédéé, ìwàlẹ̀ àwọn kókó B, C àti D dà bí ti kókó A, ìwàlẹ̀ kókó H dà bí ti kókó E, kókó J sì dà bí ti kókó F fún ilẹ̀ tí ó ní ìrísí kan naa.
Sl. 3. Ìṣírò ìtẹ̀riba àwọn kókó kọọkan ti ojú ilẹ̀ tí a gbé ẹrù lé
Láti ṣe ìṣírò ìrùsókè lábẹ́ ojú kankan G ti agbègbè tí a fi ẹrù lé, a pín ààrẹ́kì ABCD sí àwọn onígún mẹ́rin kékeré mẹ́rin, ìrùsókè G sì ni a máa gba gẹ́gẹ́ bí àkójọpọ̀ àwọn ìrùsókè tí ọkọọkan àwọn onígún mẹ́rin tí a pín náà fa.
Ìpìlẹ̀ kìí ṣe rọ̀ kò rọ̀ bí ti elásitiki, nítorí pé nínú wọn kò ṣeé ṣe kí àwọn kókó kọọkan rọ̀ lọ́tọ̀. Nítorí náà, ìjòkòó àwọn ìpìlẹ̀ kìí ṣe rọ̀ ni a máa ka gẹ́gẹ́ bí ohun kan ṣoṣo, pẹ̀lú èyí tí a fi ń ṣe àkíyèsí pé, gẹ́gẹ́ bí ìpele líle wọn, a ń ṣe iṣirò iye àárín ìjòkòó ní ọ̀nà tó yàtọ̀, nítorí líle ìpìlẹ̀ ni pínpín titẹ lórí ìsàlẹ̀ ìpìlẹ̀ ti dá lórí.
Fún àwọn ìpìlẹ̀ líle tí ó ní ìrísí onígun mẹ́rin tàbí onígún-ìhà kékeré, níbi tí a < 2_b_, a máa ṣe ìṣírò ìrìnàlẹ̀ sG ti àárín G a sì gba ìrìnàlẹ̀ gbogbogbò ìpìlẹ̀ s = 3/4 sG. Fún àwọn ìpìlẹ̀ líle tí ó ní ìrísí onígún-ìhà gígùn tàbí ìràwọ̀n, a máa ṣe ìṣírò ìrìnàlẹ̀ ti ipari E, ti àárín G àti ti ojúami M ní àárín ìjìnnà láàárín wọn, lẹ́gbẹ̀ẹ́ ọ̀pá àárín gígùn ti ẹsẹ̀ ìpìlẹ̀, a sì gba iye àárín.
Van Hamme rò pé ìṣírò ìtẹ̀riba tó péye jù ni ti “kókó àfihàn P”, èyí tí ó wà ní ààyè kan kúrò nínú àwọn àárín aárín
láti àwọn ààrin ọ̀pá. Gẹ́gẹ́ bí Van Hamme ṣe sọ, ìrìnà àwọn ojúami kan pàtó lórí ìpìlẹ̀ kò dá lórí ọ̀nà tí ìpínpín nàponi ṣe wà ní ìsàlẹ̀ ìpìlẹ̀. Fún àwọn ojúami wọ̀nyí, a lè ṣe ìṣírò ìrìnà náà pẹ̀lú ìmọ̀ràn pé ìpínpín nàponi ní ìsàlẹ̀ ìpìlẹ̀ jẹ́ aṣọkan. Fún ẹsẹ̀ ìpìlẹ̀ líle, tí a kó lórí ẹrù tó jẹ́ aṣọkan, nínú èyí tí ìpínpín nàponi ní ìsàlẹ̀ ìpìlẹ̀ kò dájú tó ó sì ń pọ̀ sí i sí ẹ̀gbẹ́ ẹsẹ̀, bí ó tilẹ̀ rí bẹ́ẹ̀, ìrìnà ẹsẹ̀ ìpìlẹ̀ dọ́gba pẹ̀lú ìrìnà ojúami àfihàn P. Àwọn nàponi ní ijinlẹ̀ z ní abẹ́ ojúami àfihàn P ti ojú ilẹ̀ onígun merin pẹ̀lú gígùn a, ìwọ̀n b, tí a kó lórí ẹrù tó jẹ́ aṣọkan p0 lè ṣe ìṣírò wọn pẹ̀lú tabili 1 tí Jelinek ṣe.
Ìfarahàn σzP ní ìjinlẹ̀ z ní abẹ́ ojúami àkànṣe P ni σzP = (σz/p0)·p0, níbi tí p0 jẹ́ ẹrù àfikún ilẹ̀.
Tabl. 1. Àwọn iye σz/p fún àwọn ìfarapa lábé ìpò ààmì P tó wà lórí ìbámu pẹ̀lú ìbáṣe ìjinlẹ̀ z sí ìwọ̀n b àti pẹ̀lú ìbáṣe gigun a sí ìwọ̀n b ti ẹsẹ̀ ìpìlẹ̀
Ìṣírò ìjòkòó lórí ìpìlẹ̀ ìyípadà kófífíṣẹ́nti porosity ti ilẹ̀
Bí a bá fi e0 ṣe àmì kófífíṣẹ́nti porosity ti àpẹẹrẹ tí kò tíì daru tí a gbé jáde láti inú fẹ́lẹ̀fẹ́lẹ̀ ilẹ̀, tí a sì fi ei ṣe àmì kófífíṣẹ́nti porosity ti àpẹẹrẹ kan náà lẹ́yìn tí ìkópọ̀ rẹ̀ parí nínú edometer lábẹ́ ẹrù σ1 (sl. 4a), ìdínkù nínú ìwọ̀n àkọ́kọ́ ilẹ̀ lábẹ́ ipa ẹrù Δ_σ_ bá ìdínkù porosity mu, ìyẹn ni kófífíṣẹ́nti porosity ilẹ̀
Δ_e_ = e0 – e1
Sl. 4. Ìṣírò ìjòkòó lórí ìpìlẹ̀ iyípadà kófífíṣẹ́nti porosity ti ilẹ̀
Ìwọ̀n àkọ́kọ́ àpẹẹrẹ ilẹ̀ ni
Ìwọ̀n sísalẹ̀ pàtó Δ_s_, ìyẹn ni sísalẹ̀ fún ẹ̀ka ìwọ̀n-ara ilẹ̀ 1+e0 ni
Δ_s_ =(e0–e1) / (1+e0)
Ìrìwó ìpele ìpilẹ̀ tí sísanra rẹ̀ jẹ́ dz dá lórí fọ́ọ̀mù. 4b
Δ_s_ dz=(e0–e1) / (1+e0) dz
Igbọ̀nwọ̀ ilẹ̀ tó ní sísọ̀ra H yóò jẹ́
Bí a bá gbà pé p ni ìfarahàn ní ìjinlẹ̀ z láti inú ìwọ̀n ara ilẹ̀ tirẹ̀, tó bá ẹrù σ0 nínú edometer mu, Δp sì ni ìfarahàn láti inú ẹrù àfikún ilẹ̀ nítorí ilé, tó bá ìdàgbàsókè ẹrù Δ_σ_ nínú edometer mu, p1 ni ìfarahàn lapapọ̀ lábẹ́ ipa ìwọ̀n ara ilẹ̀ àti ẹrù àfikún tí ó bá ẹrù lapapọ̀ σ1 nínú edometer mu, a lè kọ ọ̀nà iwájú náà sí ìrísí
Bí a bá fi A hàn gẹ́gẹ́ bí ojú-ìwọ̀n àwòrán aapọn láti inú ẹrù àfikún ilẹ̀, A = Δ_pH_ (ojú-ìwọ̀n tí a hàn pẹ̀lú ìráwọ̀ lórí sl. 4b), níbi tí Δ_p_ ṣe jẹ́ aapọn láti inú ẹrù àfikún ní àárín fẹ́lẹ́fẹ́lẹ́
a=Δ_e_/Δ_p_, ìbáṣepọ̀ àfọwọ́ṣe iyatọ̀ olùkópa porosity pẹ̀lú ìdààmú tó bá a mu láti inú ẹrù àfikún Vc = (1+e0)/a, a lè sọ pé
iyẹn ni s = A/Vc [cm]
Tí ilẹ̀ bá ní ọ̀pọ̀ fẹ́lẹ́fẹ́lẹ̀, a máa ṣe ìṣírò ìjòkó s fún fẹ́lẹ́fẹ́lẹ̀ kọọkan; àpapọ̀ ìjòkó àwọn fẹ́lẹ́fẹ́lẹ̀ kọọkan ni ó ń fi ìjòkó lapapọ̀ Σ_s_ hàn.