** Fa’amaumauga Fa’apitoa:** O lo’o fa’asaoina e le tusiga fa’ata’ita’iga fa’asolopito ma fa’amatalaga o fusi u’amea uelo, alalaupapa ma ta’avale, ae e le o se mamanu, fa’atusatusaga, fa’amatalaga tu’ufa’atasi, fuafuaga uelo, agava’a fa’agaioiga, iloiloga vaivai po’o tusi fa’aleleia. Meafaitino, faʻamalosia, malosi, mafiafia, sauniuniga faʻatasi, mea faʻatumu, muaʻi vevela, faʻasologa, faʻamaʻi totoe, faʻapalepale, pala, afi, vaivai ma le pulea e tatau ona fuafuaina e tusa ai ma le galuega faʻapitoa ma tulaga faʻatatau. O so’oga fa’amau e mamanuina, fa’atino ma fa’atonutonuina e tagata fa’apitoa.
I aso nei, o Savo Kusić o loʻo taulaʻi i faʻamalama laupapa, faamalama fafie-alumi, faamalama masani, faitotoa ma talosaga mo upusii. O lenei tusiga o loʻo tumau pea le faʻamaumauga faʻasolopito ma e le o faʻatusalia se ofo e faʻataʻitaʻiina, uʻamea, suʻega pe faʻamalosia fausaga uʻamea.
Fa’amau fa’apipi’i atoa
Vaega o lagolago
O se vaaiga lautele ua tuuina mai e le fig.1ma2. Sl.1ma faʻaalia le lagolago faʻamalosia i lamellas fusipaʻu uelo. E mafai ona fa’aputuina vaega o le uta fa’aletonu mai le uamea lautele ma le u’amea (fig.1b i le e). O se sooga matala i le va o su’iga tulimanu e tatau ona ’alofia e ala i le fa’ai’ai o le pepa sa’o (fig.1c). O le koluse o le lagolago e mafai ona fetuutuunai i le taimi e teteʻe manaʻomia ma faʻamau faʻaopoopo fusi. Vaega i le fig.2e maua le avanoa e maua ai le su’iga fa’asaga i le vaega e itiiti le mafiafia o le ivi. I’inei, e mafai ona su’esu’eina fa’a’au’au fa’apitoa i fa’a-X.

Ata1- vaega o lagolago uelo.

Ata2- vaega o lagolago e faia i faʻamatalaga faʻapitoa.
** Pulea uelo:** su’ega leitio e fa’aogaina fa’avevela fa’avevela ma e fa’atino i lalo o aiaiga fa’atonutonu e tagata poto fa’atagaina. O le filifiliga o le auala e pulea ai, lautele o le taliaina ma tulaga lelei e fuafuaina e le poloketi ma tulaga masani; O le su’esu’eina o le ata po’o le pito i fafo e le’o se fa’amaoniga o le lelei i totonu o le fa’ailoga.
Fa’aauauina o le pepa sa’o
O le atinaʻe na faia i se tulaga talafeagai atoatoa. Sa faia fa’aopoopoga fa’atasi ma garters. O le faʻalauteleina o le satauro e leʻi taua tele i le fausiaina o alalaupapa, ae na faʻamaonia pea le lelei i le fausiaina o fale. Talu ai o faʻaopoopoga faʻapipiʻi i luga o le atinaʻe e le faʻatauaina ona o faʻamaʻi laiti faʻatagaina, na maua ai faʻaopoopoga faʻatasi ma le umi faʻateleina o le suʻiga.
Fa’aopoopoga lautele
Sl.3o loʻo faʻaalia ai le faʻalauteleina o le fusi autu o se alalaupapa alalaupapa faʻatasi ai ma se ivi faʻamalosia. Sl.4tuuina atu le faaauauina o le tasi alalaupapa i luga o le alatele. I le mea sili, o lenei faʻaopoopoga e le ese i foliga vaaia ma le faiga o gaioiga mai le lagolago e le faʻalauteleina, naʻo le malosi vaivai e laʻititi laʻititi. O le fofo faʻaopoopoga e faʻalagolago pe o se faʻaopoopoga o aʻoga poʻo se faʻaopoopoga faʻapotopotoga. Talu ai e sili atu meafaigaluega o loʻo maua i totonu o le mafutaga faaleaoaoga, o le uelo i luga o le saite e faʻatapulaʻa pe a mafai. Sl.5fa’aalia ai le vaeluaga o le ave umi e tasi63m. O fusi na tuʻuina atu i le nofoaga faufale i vaega o38mma25mumi, lea na o faʻaopoopoga faʻailogaina i le “B” na faʻapipiʻiina. O faʻaopoopoga faʻapipiʻi e faia e pei o U-faʻaopoopoga, ina ia aloese mai le faʻapipiʻiina o luga.

Ata3- fa’aauauina o le alalaupapa i luga o le alatele latalata i Hattenheim.

Ata4- fa’amatalaga fa’asolopito o le fa’aauauina o le alalaupapa.

Ata5— fa’asologa o mafutaga faaleaoaoga ma fa’aopoopoga fa’apotopotoga.
O lagolago atoatoa faifaipea na faʻapipiʻiina i le faagasologa o le faʻapotopotoga i luga o avanoa e aunoa ma se faʻataʻitaʻiga, mo se faʻataʻitaʻiga. latalata ile alalaupapa auala ma avanoa ole 42m. O vaega o le lagolago na faʻapipiʻiina i se crane faʻafefe ma a maeʻa ona faʻapipiʻi elemene uma, na faʻapipiʻiina. I le taimi lava e tasi, o lagolago autu na faʻapipiʻiina i sikulima e faʻaaoga ai garters ma avanoa (fig. 6). E ala i pu i totonu o pa, o le tele o le su’iga o le laupepa saʻo e mafai ona faʻafefe, aʻo leʻi tatau ona aveese faʻamau. Sl. 6 o loʻo i ai nisi faʻamatalaga e uiga i le sauniuniga o U-seams mo faʻamatalaga faʻapitoa i le pito i luga ma le pito i lalo.

Ata 6 — ta’amilosaga le tumau ma pu e fa’alava.
Fa’apipi’i ma galuega i luga ole laiga: o fa’ata’ita’iga fa’asolopito o lo’o fa’afefeteina, so’oga le tumau, galuega fa’ato’a ma le uelo o nofoaga e le o ni fuafuaga fa’apipi’i. Fuafuaina o tulaga le tumau, si’itia ma fa’amautu fuafuaga, fa’atonutonu geometry, pa’u, afi ma le asu puipuiga ma fa’atonutonu fa’amauina o so’oga ta’itasi a’o le’i aveese le lagolago lē tumau e mana’omia.
Fa’amalo
E manaʻomia le faʻamalosi lelei o lagolago faʻapipiʻiina e faasaga i le faʻaosoina o le laupepa tuʻusaʻo ma le faʻapipiʻi pito i tua o fusi, e le gata i lea, o le punou i le taimi o le uelo e tatau ona tausia i se tulaga maualalo. Sa su’esu’eina e O le fa’aiti’itia o fa’ama’a’a i luga. Kalafi-a. A’o su’esu’eina le fa’asologa o galuega (fa’ato’a uelo muamua, soso’o ai ma su’isu’i autu), fa’aiti’i’i mamafa fa’aletonu na tutupu i fa’ama’a ma fasi u’amea lata ane. Afai o le faʻamaʻa ua uma ona i luga o fusi aʻo leʻi toso ese le suʻega autu, ona taofia lea o le faʻaitiitia o fusi fusi. I totonu o lamellas fusipaʻu, faʻafefete faʻafefe na faʻaalia i le itu umi2mm, i le itu felavasai pe tusa0,25mm(fig.7). O le mea lea, e tatau ona i ai le mamafa o le punou i itu uma e lua i fusi fusi. O le gafatia e faʻatapulaʻaina e ala i le tupu mai o suiga tetele, ae le o le gau o le fusi pito i lalo. E tusa ai ma faʻaiʻuga o le suʻega vaivai, e manaʻomia mo alalaupapa e faʻapipiʻi lelei papatusi i le va o faʻamaʻa ma le fusipaʻu, lea e faʻamautu i mea faʻamaʻa ma se faʻamau. O fa’amalo ma feso’ota’iga e tipi i se auala e tumau ai pea le su’iga autu (fig.8). I totonu o fale faufale, i le tele o tulaga, e leai se masalosalo o faʻamaʻa e faʻapipiʻi saʻo i faʻamau. E sili atu le ’alofia o le tipiina o su’iga ma fa’aputu tele.

Ata7— deformation o fusi i le taimi o le uelo.

Ata8- fa’ama’a’a i ta’ele fetaui lelei.
** Fa’aitiitiga, fa’aletonu ma le vaivai:** e le mafai ona tu’uina atu i’uga o su’ega fa’asolopito i se isi fa’amatalaga e aunoa ma le fa’atatauina. O mea fa’amalo, fa’amuta fa’aui, fa’alava su’isu’i, fa’apalepale, ma fa’asologa o galuega e a’afia ai fa’amamafa o totoe, fa’amau, ma le malosi vaivai; o ta’eta’e le taliaina ma fa’aletonu e le’o fo’ia e le fa’aopoopoina o le uelo e aunoa ma se fa’atonuga o le toe fa’aleleia.
puipui atoa ma faavaa
Lagolago faaofuofu ma faaofuofu pupuni
Arch mounts e ofoina atu sina mea fa’apitoa pe a fa’atusatusa i fa’amau atoatoa. Ae ui i lea, o feso’ota’iga o fa’apaologa fa’alava puipui fa’alua i fa’alava fa’amalo tasi, e pei ona fa’atinoina i luga o alalaupapa auala tetele e lua uelo, o nisi ia o faufale sili ona manaia ua uelo. I luga o le alalaupapa alalaupapa i luga o le Lech e lata ane i Duisburg, o se fasi uʻamea faʻapipiʻi tele na faʻaaogaina i le pito pito e faʻafaigofie ai le galuega uelo. O le mea lea (fig. 9) e ave’ese le malosi mai le faaofuofu ma fa’afeiloa’i atu i le la’au malo. O loʻo tuʻuina atu i le 50 mm le malosi, lea e ui atu i se avanoa e tasi i le fusi pito i luga o le faʻamaʻa faʻamaʻa ma faʻapipiʻiina i le ipu faʻamau, faʻamalosia i le mafiafia o le 50 mm.

Ata 9 — pito pito o le alalaupapa faaofuofu.
Fauga fa’ava
O le lelei o le faʻaogaina o auala e sili ona vaʻaia i tulimanu o le faʻavaa, lea e mafai ai ona faia foliga faigata e aunoa ma ni faʻalavelave faʻapitoa. O le tasi tulimanu o le faavaa ma se uta mamafa o loʻo faʻaalia i le ata.10. O le fausiaina o loʻo i ai faʻaopoopoga fale faigaluega. O faʻaopoopoga faʻapipiʻi o loʻo faʻapipiʻiina i faʻamau faʻapipiʻi. Pe a uʻuina mea faʻamaʻa i le va o vae o lagolago tuʻufaʻatasia, e tulaʻi mai le mamafa o le faʻaitiitia, lea e oʻo atu ai i nisi taimi i taʻe. E matua fa’aitiitia le fa’aiti’itia pe a le o ivi malo (fig.11a) navara na o apaau apaau (fig.11e).

Ata10— le tulimanu o le fa’avaa lagolago.

Ata11- fa’atusatusaga o feso’ota’iga uelo fa’amalo fa’amatalaga.

Ata12— pona o se alalaupapa Peleseuma ma fa’avaa fa’avaa.
O feso’ota’iga o lagolago fa’aumiumi e malo i le punou
E mafai ona maua se fa’afaigofie tele i le fa’asologa o auala laupapa e ala i le fa’aogaina o feso’ota’iga uelo. Malosi vaivai o feso’ota’iga o lagolago umi, ma isi mea i lalo o le mamafa o le mamafa, e fa’amalamalamaina e su’ega O. Kalafi-a (Fig.13). O le mea lea, o le fesoʻotaʻiga ma se suʻega i le faʻaoga i luga o le itu tensioned e maualuga atu le malosi vaivai i le toniga faʻapipiʻi mamafa σUb nai lo le fesoʻotaʻiga lea e fesoʻotaʻi ai le vae tensioned e suʻega tulimanu.

Ata13- fa’asologa fa’asolopito o feso’ota’iga lagolago umi.
Lattice lagolago
Faiga lattice uelo
O fa’alava tuai o ni kopi o fau fau fa’apipi’i i tulaga o foliga ma feso’ota’iga (fig.14). E le talafeagai lenei mea, o mea faʻapitoa o fesoʻotaʻiga faʻapipiʻi e tatau ona amanaia pe a filifilia vaega faʻasaga. E taua foi le malosi tele o so’otaga uma pe a fa’atusatusa i nodes riveted. O fesoʻotaʻiga o laʻau faʻasolosolo i totonu o nodes o le grid ma malosiaga maualuga, aemaise lava i luga o le nofoaga faufale, e faigata ona faʻatinoina. Talu ai ona o fesoʻotaʻiga ma suʻega tulimanu e fesiligia iinei, o le malosi vaivai e maualalo. Uila atoatoa, ie. ma i totonu o nodes o le grid uelo, o lea na o nisi vaega faapitoa o fausaga uʻamea. Mo se faʻataʻitaʻiga, faʻatasi ai ma faʻamau taualuga, faʻatasi ai ma cranes e le maualuga le mamafa o uta, ma isi.

Ata14— node uelo o le lagolago lattice.
I le tulaga muamua, o u’amea mafolafola ma u’amea pepa e fa’atatau mo le fa’atūina o vaega fa’asaga. I le tulaga o fausaga faʻapipiʻi, o vaega gaogao e faia e aunoa ma se faʻalavelave faʻapitoa, o loʻo i ai le lelei o laʻau oomi ona o lo latou faʻamalosi. O le tulaga faapitoa o se paipa lapotopoto e tatau ona taʻua faapitoa. Fausia tubular uelo ua maua lautele faaaogaina, eg. i le fausiaina o cranes poʻo fale mama i totonu o fale faufale. I le tulaga o le faʻaauauina ma le fesoʻotaʻiga o vaega gaogao, e tatau i se tasi ona manatu moni i nisi o faigata faʻapitoa ma tau faʻaopoopo. O vaega uelo e masani ona aoina i pito ina ia mafai ona faigofie ona faʻapipiʻiina le fesoʻotaʻiga (fig. 15). O faiga fa’apitoa e mana’omia i totonu o falea’oga ma luga o le nofoaga faufale mo fausaga lattice uelo e faigata ai ona fa’aoga, se’i vagana ua fa’atatau i lagolago ma sina uta la’ititi po’o le tele. Mo grids fa’atumuina fa’amalosi ma mo i latou e maualuga le malosi, o le tulafono e na’o elemene ta’ito’atasi na fa’apipi’iina, ae o latou so’oga fa’atasi na faia i le fa’aogaina o sikulima. Muamua, o faʻafitauli faʻapipiʻi na aveesea; ma grids e faia i elemene uelo e mafai ona faʻapipiʻi e tusa ai ma faiga tutusa e pei o loʻo faia i faʻamau.

Ata 15 — fa’atulagaina o le pito o le vaega omo mo le feso’ota’iga.
O laupepa nonoa, lea e maua ai diagonal i le taimi e tasi, e faʻapipiʻiina i le auala masani i ivi o fusi pe faʻapipiʻi faʻatasi ma i latou (fig.16a). O le mea mulimuli o loʻo i ai le le lelei o le “amataina tulimanu tulimanu”, lea e afaina ai le malosi vaivai o le fusi. O se la’asaga taua i le fa’atulagaina sa’o o alalaupapa ala e ala i le uelo na faia i le alalaupapa nofoaafi i luga o le Rhine latalata i Mainz (Kaiser Bridge). O lo’o i ai i latou50 mmfa’amauina lau nodal e ala i su’iga i luga o le fa’aoga fa’apipi’i i totonu o laupepa tu’usa’o o fusi.30 mmmafiafia. O suiga e faasolosolo malie, e mafai ona iloa le foliga mai le fig.16e. O faʻaopoopoga o fusi fusi o loʻo tu i tafatafa o nodes.

Ata16- nonoa laupepa o le sooga e faasaga i le matagi ma le alalaupapa nofoaafi i luga o le Rhine latalata i Mainz (Kaiser’s bridge,1954).
Fa’amalosia e ala ile uelo
O le faʻamalosia mulimuli ane o fausaga uʻamea o se tasi lea o galuega sili ona faigata, aemaise lava pe a tatau ona faia i luga o se fausaga faʻapipiʻi. Faʻatasi ai ma fesoʻotaʻiga faʻapipiʻi, faʻapipiʻi faʻamalosi, viliina ma faʻafesoʻotaʻi i vaega o loʻo i ai nei e alu le taimi ma taugata. Talu ai e mafai ona faʻapipiʻiina e aunoa ma ni sauniuniga muamua mo se taimi umi faʻapea foʻi ma le le motusia o auala faʻapipiʻi o loʻo i ai nei, na latalata i le taumafai e faʻamalosia le faʻamalosia o vaega faʻasolosolo ma fesoʻotaʻiga o grids. O le gaioiga faʻatasi a rivets ma uelo i le mauaina o malosiaga i tootoo ua suʻesuʻeina faʻamatalaga auiliili ma faʻataʻitaʻiga. Ae ui i lea, i le faʻatinoga faʻatinoga, o taʻe ma gau vaivai na aliali mai, o se vaega naʻo le faʻaaogaina umi. O mafua’aga o nei fa’afitauli ona o a’afiaga o notches uelo ma suiga fa’afuase’i i vaega, ma o nisi o ta’eta’e na aliali mai na mafua mai i le maualuga o le mamafa mai le fa’aitiitia.
Fa’amalosia o le fausaga o iai nei: ufiina o u’amea fa’amamafa po’o ua tuai e mafai ona ta’e, gau gau, leiloa fa’apitonu’u le mautu ma ala fou malosi. Aʻo leʻi galue, o meafaitino, faʻaleagaina o loʻo iai ma le vaivai, uta moni, faʻamalosia, faʻasologa o avega ma inisiua le tumau e tatau ona fuafuaina. O le faʻamalosia e faʻatinoina e tusa ai ma le poloketi ma le faʻagasologa faʻamaonia, faʻatasi ai ma le vaavaaiga ma le pulea.
Tu’ufa’atasia le uelo, fa’asa’o ma fa’avili
Mo sina taimi sa faʻasaina le faʻaogaina o le uelo ma le faʻapipiʻi i le taimi e tasi. Na faʻapitoa le gauai i “faiga faʻapipiʻi atoatoa” lea na matua aloese ai rivets ma fao. I aso nei, o le uelo ma le riveting ua toe faʻaogaina tutusa i luga o le mea lava e tasi. I le tele o tulaga, e tatau ona faʻapipiʻi naʻo faʻaopoopoga o faleaoga, ma i se isi itu, e faʻapipiʻi mea na faʻapipiʻiina. O le faʻaogaina o ituaiga uma e lua o fesoʻotaʻiga i le faʻaauau tutusa e tatau ona aloese mai ai, aua o se tufatufaina manino o malosiaga e le mafai ona ausia ona o le faʻaitiitia e fesoʻotaʻi ma le faʻapipiʻiina ma le faʻafefe o rivets / bolts.
Fa’ai’uga fa’ai’uga: e le tatau ona fa’apea le fa’agasologa fa’atasi o uelo, rivets ma fa’avili e aunoa ma se fa’ata’ita’iga fa’atatau, se fa’asologa fa’amalamalamaga o le fa’atinoga, fa’apalepale ma le fa’atonutonuina o le fa’ase’e. Mo faʻamatalaga taʻitasi o uta, o le auala malosi, vaega vaivai, faʻaogaina i le uʻamea ma le asiasiga, faʻaletonu talia ma se fuafuaga faʻaleleia i le olaga atoa o le fausaga e tatau ona iloa.