Izolimi i mureve të lagështa është i ndërlikuar, por i rëndësishëm dhe i dobishëm si riparim. Para se të ndalemi te izolimi, të njihemi me veglat bazë të muratorit. Lugëza ose fangla shërben për aplikimin e materialit (fig. 1, 1. pjesa). Mundësisht të zgjedhim fanglën më të vogël të mundshme, sepse lëvizja e vazhdueshme e fanglës së mbushur e ngarkon shumë nyjën e dorës. Për shpërndarjen dhe nivelimin e llaçit shërben mistria (fig. 1, 2. pjesa).
Te mistria është shumë e rëndësishme që vija qendrore e dorezës të kalojë përmes majës së mistrisë. Gjatë zgjedhjes së mistrisë, përparësi kanë ato me përmasa më të vogla dhe me majë të rrumbullakosur. Frezat prej druri (perdaškë) shërbejnë për rrafshimin e llaçit (fig.1, 5. pjesë). Frezat duhet t’i kemi në sa më shumë përmasa, përkatësisht madhësi. Gjatë zgjedhjes së çekiçit të muratorit (fig.1, 4. pjesë) më mirë është të zgjidhet ai me një teh, sepse çekiçi me dy tehe (çekiç-prerës) shërben për punë të veçanta, ndërsa për më tepër është 1,5 herë më i rëndë se çekiçi me një teh, pesha e të cilit është 0,7 kg. Vegla të rëndësishme janë edhe libella (fig.1, 6. pjesë), e cila duhet të jetë sa më e madhe, plumbi (fig.1, 3. pjesë), të cilin mund ta punojmë edhe vetë, dërrasat për matje, rrafshim dhe kontroll, si dhe spangoja. Dërrasat e gjata mund të shërbejnë edhe për rrafshimin e tullave, në atë mënyrë që dërrasën e vendosim pranë rreshtit të tullave të vendosura dhe me goditje mbi të rrafshojmë tullat e veçanta në vijë të drejtë. Spangoja nevojitet si udhëzuese për vendosjen e rreshtit të tullave, duke e lidhur në skajet e murit në dy dërrasa të vogla, si edhe për kontrollin e rrafshësisë së mureve të përfunduara (fig.2). Atje ku spangoja largohet nga muri, muri është i thelluar, ndërsa atje ku e shtyn, është i fryrë.
Izolimi i mëvonshëm i mureve të lagështa, mbi të cilat suva tashmë po shpërbëhet dhe boja po bie, është, siç kemi thënë, një nga punët që sjell më shumë shqetësime dhe zgjidhet më vështirë. Zgjidhja e plotë e këtij problemi është shumë e gjatë dhe mund të arrihet vetëm me investime të konsiderueshme.
Para se të fillojmë izolimin e mëvonshëm të këtyre mureve të lagështa, duhet të sigurohemi nëse ka mundësi që izolimi të futet nën nivelin e dyshemesë së objektit. Nëse nuk ekziston kjo mundësi, nëse objekti ka dysheme betoni, pa bodrum - është dëm të nisë puna, sepse lagështia do ta anashkalojë izolimin e ri.
Për izolimin e mëvonshëm nevojiten punime më të mëdha dhe të kryera me kujdes murature, çka do të thotë se një punë e tillë kërkon një shkallë të caktuar profesionalizmi (sl.3, 1. pjesë). Së pari është e nevojshme të hapet muri në vijën e dëshiruar. Kjo vijë duhet të jetë mbi nivelin e terrenit, por nën nivelin e dyshemesë së katit përdhe. Pasi të kemi përcaktuar vijën përkatëse, duhet të hiqet suva e murit si nga ana e brendshme ashtu edhe nga ana e jashtme dhe të gjendet një vijë e tillë ku rreshtat e tullave janë afërsisht horizontalë. Duhet kushtuar vëmendje që të gjenden vendet e sakta të kabllove elektrike dhe të tjera në mure, që të mos i dëmtojmë rastësisht. Muret vetëmbajtëse - kryesore dhe zgjatimet e tyre duhet të izolohen. Muret dytësore, të cilat janë ndërtuar mbi tavanet, nuk është e nevojshme të izolohen edhe nëse duken të lagështa, sepse ato mund të marrin lagështi vetëm nga ana anësore prej mureve kryesore. Me izolimin e mureve kryesore, lagështia do të zhduket me tharje natyrore edhe nga këta mure dytësorë.
Hapja e mureve
Hapjen e mureve e fillojmë duke nxjerrë tullat mbi vijën e zgjedhur (fig. 3, 2. pjesa). Rreth tullës së parë, sipër, poshtë dhe anash, gërryejmë llaçin, pastaj duke e goditur tullën majtas-djathtas dhe lart-poshtë, e lirojmë dhe e nxjerrim. Pas heqjes së tullës së parë, të tjerat hiqen shumë lehtë. Që të mos prishim aftësinë mbajtëse të mureve, lejohet të hapim murin në një gjatësi prej një deri në dy tulla. Hapja e murit në gjatësi më të madhe është e rrezikshme!
Hapja e mureve me gjerësi 1,5-2 tulla, p.sh. një shtëpizë fundjave, është relativisht e lehtë. Detyrë shumë më e vështirë është hapja e mureve mbajtëse të ndërtesave familjare, gjerësia e të cilave është më shumë tulla. Kur, gjatë hapjes së mureve, heqim tullat, rekomandohet që në vend të tyre të vendosen mbështetëse prej gjysmë-tulle dhe çerek-tulle, në mënyrë që të mos ndodhë shembje gjatë punës dhe dëmtim i dorës (fig. 3, 4. pjesa). Nëse kemi arritur ta hapim plotësisht murin, të rrafshojmë sipërfaqet e ekspozuara të mureve themelore dhe t’i lyejmë me një shtresë të trashë mase izoluese ose me bitum UB-B-55 përkatësisht UB-B-65. Mbi këtë bazë të përgatitur vendosim pastaj shirita bituminozë izolues me gjerësi 15-40 cm, të cilët më parë i kemi lyer me bitum. Shiritat duhet të vendosen në mënyrë që të mbulojnë sipërfaqen e murit. Sa të jetë e mundur, duhet të përdoren shirita izolues me shenjën (fig. 3, 3. pjesa). Mbi këtë, me një punë mjaft të mundimshme, duhet të vendosim tulla të reja, plotësisht të rregullta dhe që nuk ngrijnë, në llaç të fortë çimentoje dhe kështu ta murëzojmë hapjen. Mbi rreshtin e ri të tullave dhe poshtë tullave të murit të vjetër, me anë të një shufre hekuri duhet të ngjeshim llaçin, në të cilin mund të përziejmë copëza të imta tullash. Në këtë mënyrë, duke ecur përgjatë murit kryesor copë pas cope, do të mund të kryejmë izolimin pasues të murit.
Në vend të nxjerrjes, përkatësisht hapjes, së murit në këtë mënyrë, mund të punojmë edhe me sharrë nëse muri është prej guri të butë ose nëse trashësia e llaçit ndërmjet mureve është e madhe dhe ndodhet në plan horizontal. Në këtë rast, në një vend e shpojmë murin dhe përmes hapjes së zgjeruar e kalojmë sharrën për mur. Me sharrë mund t’i heqim më shpejt radhët e tullave, natyrisht, sërish në copa të vogla. Nëse e zgjerojmë pak hapjen që kemi bërë me sharrë, do të mund të fusim drejtpërdrejt edhe shiritin izolues që është lyer me bitum në të dy anët. Pas lidhjes së plotë duhet të ngjeshet llaçi i çimentos mbi bitumin. Një nga procedurat për izolim është procedura elektroosmotike.
Dihet se lagështia depërton nga themelet lart në mure përmes kapilarëve. Ky depërtim ndihmohet nga diferenca potenciale midis bazës së terrenit dhe pjesëve të poshtme të mureve. Me instalimin e elektrodave izoluese, depërtimi i lagështisë do të ndalet automatikisht.
Elektrodat vendosen në mur mbi nivelin e terrenit dhe nën nivelin e poshtëm të dyshemesë për 15 cm. Ato bëhen nga shufra hekuri - hekur betoni, me diametër 12-15 mm. I vendosim në vrima të shpuara me burgji prej 2 cm, në largësi prej 40 cm njëra nga tjetra. Elektrodat i vendosim si në anën e brendshme ashtu edhe në atë të jashtme, në mënyrë që skajet e elektrodave të jenë të larguara njëra nga tjetra për 2-3 cm në vijën qendrore të murit. Pas vendosjes së elektrodave, hapësirat duhet të mbushen me llaç çimentoje. Skajet e elektrodave që dalin nga muri duhet të lidhen me tel çeliku me trashësi 6-8 mm, dhe telin e çelikut me një hekur të sheshtë me dimensione së paku 60x60x8mm, i cili është vendosur nën nivelin e terrenit. Për arsye estetike, është mirë që teli prej çeliku që i lidh elektrodat të futet në mur. Elementet e kësaj instalimi i lidhim me saldim ose me ngjitje me kallaj. Duhet kushtuar vëmendje që sistemi i elektrodave dhe telit të mos vijë në kontakt me rrjetin elektrik ose me përçuesit e tokëzimit. Sistemin e elektrodave në disa raste, mbi bazën e matjeve lokale, duhet ta përforcojmë me lidhje në rrymë të vazhduar me tension të ulët.
Pas izolimit të murit të lagësht, vijon suvaja e murit, dhe si bëhet kjo, mund të lexoni në artikullin Riparimi dhe zëvendësimi i suvasë