Подовите се важни бидејќи обезбедуваат не само функционалност и заштита, туку и естетски и комфорен аспект на животниот простор. Најпрегледната поделба на подовите по видови се добива ако истовремено се земат предвид начинот на изработка на подовите и видот и облиците на материјалите што служат за изработка. На тој начин се добива следната поделба: камени подови (калдрма), кошулки (облоги), подови од керамички плочки, подови од ситни плочки, подови од крупни плочки, дрвени подови и подови од плута, подови од обложни ленти, подови од вештачки материјали што се нанесуваат со шпатла.
Услови за подови во поглед на трајност и заштита од влага
Минималните услови во поглед на јакоста на притисок, јакоста на затегнување при свиткување како и отпорноста на абење се изнесени за облогите од тврди бетони во DIN 1100. Тие вредности главно можат да се сметаат како услови на кои треба да одговараат тешко оптоварените подови на индустриските објекти. Во DIN 272 се изнесени минималните вредности за камено дрво (ксилолит) кои можат да важат и за лесно оптоварените подови на индустриските објекти, како и за подовите на станбени и деловни згради.
Сл. 1 - Хидроизолација на подот
Услови за подови во поглед на топлотна и звучна изолација
Топлинската изолација не зависи исклучиво од подот, туку од целиот систем на меѓукатната конструкција. Сепак, од значење е степенот во кој подот може да им одзема топлина на лицата што стојат на него или се движат по него. Исто така, во поглед на звучната заштита од пресудно значење е целиот систем на меѓукатната конструкција. Притоа подот има значително поголемо влијание – особено ако е изведен во вид на пловечка кошулица или пловечки дрвен под.
Сл. 2 - Звучна изолација на подот
Услови за заштита на подовите од пожар
За подовите во околината на огништата, како и за подовите под стрмни кровови, а често и по работилници и работилнички хали, мора да се бара да бидат изработени како огноотпорни или како огноиздржливи. Подетални податоци во DIN 4102.
Услови за електричен отпор на подовите
Опасноста за човечкиот организам од допир со проводници под напон е релативно голема дури и во границите на низок напон до 250 волти. Опасноста се зголемува ако подот на кој се наоѓа човекот има поголема проводливост. Според прописите на Германското електротехничко друштво (VDE), секој под чиј отпор е помал од 7730 оми, е опасен. Ова особено важи за влажни и мокри подови.
Облоги (кошуљици)
Меѓу најважните обвивки спаѓаат: подови од терацо, бетонски обвивки, глинени обвивки, мозаични подови, гипсени обвивки, подови од ксилолит, обвивки од глинеста земја и асфалтни обвивки.
- Подови од терацо: Терацо подовите се трајни, непропустливи за вода и не создаваат прашина. DIN 1965 Технички прописи за изработка на обложувања и за керамички работи содржат подетални податоци и за гранулометрискиот состав на агрегатот за терацо, како и за начинот на изработка.
- Бетонски облоги: DIN 1965 содржи поблиски податоци за обични бетонски (порано цементни) облоги, а DIN 1100 за облоги од тврд бетон. Во последно време се изработуваат и облоги од лесен бетон – а исто така и од лесни порозни агрегати, како и од пенест бетон – кои служат особено како подлоги за облоги од вештачки материјали што се нанесуваат со шпакла.
- Облоги од глина: Се изработуваат од дробени тули со варовно, цементно или магнезитно врзно средство. Тие ја извлекуваат топлината послабо од бетонските облоги.
- Мозаични подови: Мозаичните подови претставуваат најубав и најотмен вид облога за чија изработка се употребуваат мермер, парчиња печена глина, матно стакло или керамика. Бидејќи овој вид под бара од производителот многу наклонетост кон уметничкиот чувство, многу малку работилници се занимаваат со неговата изработка.
- Гипсени облоги: Гипсените облоги се огноотпорни. Начинот на нивната изработка е изложен во DIN 1965. Се изработуваат претежно од силно печен гипс за облоги и тоа како еднослојни преку песок, или како двослојни суви облоги. За гипсени облоги се употребува и природен анхидрит.
- Подови од камено дрво: Својствата и начинот на изработка на подовите од камено дрво (ксилолит) се стандардизирани со прописите DIN 272. Се делат на еднослојни индустриски или набивани подови, двослојни подови од камено дрво, за станбени и деловни простории, како и на еднослојни подлоги за паркет, за лентести облоги, итн.
- Облоги од глинеста земја: Поблиски податоци за облогите од глинеста земја – особено за житници, земјоделски магацини итн. – содржи DIN 1965.
- Асфалтни облоги: Облоги од ливен асфалт се употребуваат како за изработка на непосредниот горен газечки слој на подот, така и за изработка на подлоги за паркет, за лентести облоги, облоги од вештачки материјали нанесени со шпатула, итн. Не создаваат прашина, не пропуштаат вода, еластични се, а пред сè, веднаш по изработката може да се оди по нив.
Сл. 3 - Мозаик од дрво
Керамички подови
Керамичките подови се изработуваат од керамички плочки. Практично се со неограничен век на траење, лесни се за одржување на чистотата и не создаваат прашина. За подетални податоци видете DIN 1965.
Сл. 4 - Керамички плочки како имитација на мермер
Сл. 5 - Разни дезени на керамички плочки
Подови од ситни плочки
Подови од ситни плочки (површини околу 0,25 m2) се изработуваат од плочки од природен камен, бетон, клинкер, стакло, челик, камено дрво и асфалт и најчесто се полагаат во цементен малтер. Плочки од вештачки материјали (од вештачка смола, битумен и азбест) се полагаат со лепење. По своите својства одговараат на облоги изработени од исти суровини и исти материјали.
Сл. 6 - Мозаик од ситни плочки
Подови од големи плочи
За подови од големи плочи – покрај ребрестите лимови од челик и лесни метали – доаѓаат предвид особено тврди плочи од дрвни влакна, кои при положување најчесто се лепат со ладни лепила. Имаат слични својства како и облогите во ленти и се употребуваат за исти цели.
Подови од дрво и од плута
Дрвениот под спаѓа меѓу најстарите и – освен теписони и подови од плута – претставува најтопол под за нозете. Тука спаѓаат: дасчени подови од подни даски, лентест паркет и табличест паркет, под од паркетни коцки и мозаикувани паркетни подови.
Правилно поставените паркетни подови најчесто обезбедуваат и добра изолација против ударен шум при одење. Подот од паркетни летвички и мозаик претставуваат нови видови паркет. Со цел поедноставно одржување, паркетот во последно време се печати со вештачки смоли. Подовите од плута се многу топли за нозете, го изолираат звукот и не пропуштаат вода. За лепење се употребуваат специјални лепила.
Сл. 7 - Поставување на паркет
Подови од обложни ленти
Како најважни обвивки во лентите се сметаат:
- Подови од табли печатен волнен филц (балатум и страгула)
- Подови од ткаенини за затегање, слични на теписи
- Подови од линолеум
- Подови од гума
- Подови од вештачки материјали слични на ткаенини (игелит)
- Подови од плочи и од ленти од поливинилхлорид (гутасин и миполан)
Додека првите два наведени застирачи едноставно се расстилаат и се затегаат само по рабовите, сите останати од лентести облоги се изработуваат со лепење ленти. Овие облоги се истакнуваат со малиот број на своите составни делови и – освен оние слични на теписи – со тоа што немаат прашина, што лесно се мијат и што се повеќе или помалку еластични.
Сл. 8 - Облога од линолеум како имитација на ламинат
Подови од вештачки материјали што се нанесуваат со шпатла
Маси од вештачки материјали што се нанесуваат со шпатула претставуваат смеси од вештачки смоли (најчесто поливинилацетати) и додадени материи. Облогите се изработуваат на мазни и рамни подлоги во најмалку три слоја што се нанесуваат со шпатула. По 28-дневно сушење на воздух нивната дебелина би требало да изнесува најмалку 2 mm. Слоеви потенки од 2 mm веќе не претставуваат обложувања, туку премази или намасти.