Szlifierki służą do obróbki powierzchni płaskich i detali z krzywiznami – płyt, ram, fornirów i podobnych elementów – w celu uzyskania wymaganej gładkości.
Dzieli się je na szlifierki taśmowe, tarczowe, kombinowane, szlifierki cylindryczne i profilowe.
Szlifierki taśmowe
Szlifierki taśmowe stosowane są do elementów płaskich, okrągłych i zakrzywionych oraz małych produktów. Dzielą się na szlifierki poziome, pionowe i profilowe.

Zdjęcie 1: Maszyna do prasowania z ruchomym stołem marki Š1 PS.
Szlifierki poziome dzielą się na maszyny ze stałym i ruchomym stołem poziomym. Szlifierki ze stołem stacjonarnym służą do szlifowania małych elementów, natomiast szlifierki ze stołem ruchomym do większych elementów, paneli, drzwi, wypełnień, forniru i nie tylko.
Pionowe szlifierki taśmowe służą do szlifowania narożników elementów, skrzynek, elementów okrągłych i nie tylko.
Szlifierki profilowe służą do szlifowania małych elementów o zakrzywionych powierzchniach. Ten typ szlifierki nie jest powszechnie stosowany w budownictwie.
W tekście jako najczęściej stosowana jest wymieniana szlifierka taśmowa z ruchomym stołem marki Š1 PS (rysunek 1). Można nim szlifować elementy, płyty i wyroby płaskie o długości 1.900 mm, szerokości 800 mm i grubości 500 mm.
| Dane techniczne Š1 PS | Wartość |
|---|---|
| Szerokość taśmy szlifierskiej | 150 mm |
| Wymiary stołu mobilnego | 800 × 2.000 mm |
| Długość skoku stołu | 1.300 mm |
| Skok pionowy stołu | 500 mm |
| Moc silnika elektrycznego | 3,4 kW |
| Liczba obrotów silnika elektrycznego | 1.500 obr/min |
| Masa maszyny | 1.050 kg |
Szlifierki tarczowe i kombinowane
Szlifierki tarczowe mogą być wyposażone w dwie pionowo umieszczone płyty szlifierskie lub jedną poziomo umieszczoną płytę szlifierską.

Zdjęcie 2: Kombinowana szlifierka talerzowo-walcowa marki Š1 DB.
Szlifierka tarczowa jednotarczowa służy do szlifowania kątowego oraz do szlifowania małych produktów o małych powierzchniach. Rzadziej stosuje się szlifierki tarczowe z dwiema płytami.
Do szlifowania powierzchni płaskich, profilowanych i elementów o powierzchniach zakrzywionych stosuje się szlifierki kombinowane i szlifierki profilowe. Jednym z typów szlifierek kombinowanych jest szlifierka płytowo-walcowa Š1 DB (zdjęcie 2), która składa się z pionowej płyty i wałka.
Ściernicę szlifierską naciąga się na płytę maszyny i cylinder (szpulkę). Płyta i wałek są zamocowane na wałach silnika elektrycznego. Za pomocą specjalnego mechanizmu mimośrodowego wałek porusza się równolegle do wału, tam i z powrotem, z amplitudą od 0 do 40 mm. Przy płycie pionowej umieszczony jest stolik na elementy lub drobne produkty wymagające szlifowania; stół można również ustawić pod kątem do płyty szlifierskiej.
| Charakterystyka techniczna Š1 DB | Wartość |
|---|---|
| Średnica płyty | 800 mm |
| Średnica rolki | 90 mm |
| Długość robocza wału | 210 mm |
| Całkowita długość | 240 mm |
| Liczba oscylacji rolki | 140 na minutę |
| Kąt pochylenia stołu przy płycie | 15° w górę i 45° w dół |
| Kąt pochylenia stołu przy rolce | 15° w górę i 30° w dół |
| Wytrzymałość silnika elektrycznego walca | 1,6 kW przy 3.000 obr/min |
| Wytrzymałość silnika elektrycznego płyty | 2,8 kW przy 750 obr/min |
| Masa maszyny | 900 kg |
Szlifierki profilowe i cylindryczne
Szlifierki profilowe służą do szlifowania elementów profilowanych. Składają się z wrzeciona z głowicą roboczą, na której po obwodzie zamocowane są wkładki z płótnem szlifierskim. W trakcie pracy wkładki elastycznie przylegają płótnem szlifierskim do profilu elementu.
Szlifierki cylindryczne dzielą się na jednocylindrowe, dwucylindrowe, trzycylindrowe i sześciocylindrowe, z przemieszczeniem ręcznym i mechanicznym. Ruch ręczny wykonywany jest na szlifierkach jednocylindrowych, które najczęściej stosowane są do elementów o powierzchniach zakrzywionych, np. profili łukowych.
Szlifierki wielocylindrowe z przemieszczeniem mechanicznym służą do szlifowania płyt, fornirów i ram. Ruch może odbywać się za pomocą rolki lub gumowego przenośnika taśmowego. Przemieszczenie za pomocą wałka stosuje się przy szlifowaniu forniru, natomiast przemieszczenie za pomocą przenośnika taśmowego przy szlifowaniu paneli, drzwi i ościeżnic.
Cylindry szlifierek to rury stalowe z osprzętem do wyważania i napinania płótna szlifierskiego. Mogą być w całości lub pokrojone. Płótno szlifierskie jest nawinięte spiralnie na cały cylinder i przymocowane z przodu cylindra za pomocą specjalnego narzędzia do napinania. W przypadku cylindrów ciętych płótno szlifierskie jest mocowane w szczelinie wzdłuż łożyska cylindra.
Całe cylindry nadają się do napinania płótna szlifierskiego i są łatwiejsze do wyważenia. Mogą być umieszczone nad lub pod szlifowanym elementem, przy czym za korzystniejsze uważa się położenie górne. Oprócz ruchu obrotowego cylindry poruszają się również równolegle do swojej osi o ok100podwójnych uderzeń na minutę podczas chodzenia10 mm. Cylinder można uruchomić za pomocą paska transmisyjnego lub wbudowanych silników elektrycznych.
Szlifierki z tylko górnym lub tylko dolnym położeniem cylindra wymagają dwukrotnego przejścia elementów podczas szlifowania obustronnego. Szlifierki sześciocylindrowe z górnym i dolnym położeniem cylindra szlifują obie strony elementu w jednym przejściu.

Rysunek 3: Schemat kinematyczny szlifierki trzycylindrowej Š1 ZC.
W tekście mowa o szlifierce trzycylindrowej z przemieszczeniem taśmy Š1 ZC (rysunek 3), przeznaczonej do masowego szlifowania płaskich elementów ramowych i płyt o szerokości do 1.300 mm i minimalnej długości 200 mm.
| Dane techniczne Š1 ZC | Wartość |
|---|---|
| Mechanizm przemieszczenia, cztery stopnie | 4, 6, 8 i 12 m/min |
| Średnica cylindra | 280 mm |
| Liczba obrotów cylindra | 1.500 obr/min |
| Liczba drgań osiowych cylindra | około 100 na minutę |
| Liczba silników elektrycznych | 6 |
| Moc | 27,8 kW |
| Masa maszyny | 6.500 kg |
Płótno ścierne i rozmiary ziarna
Ścierem ściernym jest ściernica papierowa lub bawełniana, na którą naklejone są ostre ziarna twardego materiału. Wyszczególniono płótna szlifierskie z ziarnami szkła, krzemienia, kwarcu, korundu i elektrokorundu. W zależności od grubości ziarna ściernice dzieli się na numery.
Oryginalna tabela zawiera numery płótna szlifierskiego produkowanego niegdyś w ZSRR:
| Numery ściernicy szlifierskiej | Wielkość ziarna w średnicy, mm | Numery ściernicy szlifierskiej | Wielkość ziarna w średnicy, mm | Numery ściernicy szlifierskiej | Wielkość ziarna w średnicy |
|---|---|---|---|---|---|
| 12 | 1,68 | 80 | 0,177 | 325 | 0,030 |
| 16 | 1,19 | 100 | 0,149 | M-28 | 0,028 |
| 20 | 0,84 | 120 | 0,126 | M-20 | 0,020 |
| 24 | 0,71 | 140 | 0,105 | M-14 | 0,014 |
| 36 | 0,50 | 170 | 0,088 | M-10 | 0,010 |
| 46 | 0,35 | 200 | 0,074 | ||
| 60 | 0,25 | 280 | 0,063 |
W zależności od materiału, za pomocą którego ziarna są przymocowane do podłoża, płótna szlifierskie przeznaczone są do szlifowania na sucho i na mokro. Spoiwem stosowanym przy szlifowaniu na sucho jest filc, a do szlifowania na mokro kleje syntetyczne. Ściernice z wodoodpornymi klejami syntetycznymi służą do szlifowania lakierów nitrocelulozowych za pomocą pasty lub innych materiałów ściernych.
Tryby pracy szlifierek
| Wskaźniki trybu | Jednostka miary | Maszyny | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Tanjiraste | Szyny | Gąsienice z urządzeniem napinającym | Pojedynczy cylinder | Trzycylindrowy silnik o mechanicznej pojemności skokowej | ||
| Prędkość szlifowania | m/s | 15-20 | 12-20 | 12-20 | 15-23 | 23,5 |
| Ciśnienie właściwe | kg/cm2 | 0,6-0,7 | 0,3-0,5 | 0,6 | 0,4 | 0,4 |
| Posuw | m/min | – | – | – | – | 4-12 |