Dzisiaj Savo Kusić koncentruje się na oknach drewnianych, oknach drewniano-aluminiowych, oknach na wymiar, drzwiach i zapytaniach ofertowych. Tekst ten pozostaje archiwum masteringu domowego i nie stanowi oferty projektowania lub wyposażania warsztatów.
Stół warsztatowy i miejsce do przechowywania narzędzi
Jeśli umieścimy warsztat w piwnicy, możemy wykonać stół roboczy z chropowatego i mocniejszego materiału (rysunek 1). Najlepiej, jeśli stolik opiera się lewą i tylną krawędzią o ścianę, do której również możemy go przymocować. Mniejsze narzędzia zamiast w szafie można umieścić na drążku zamontowanym na ścianie (zdjęcie 2). W takim przypadku należy założyć kurtynę z folii PCV, która zabezpieczy narzędzie przed kurzem i wodą rozpryskującą się podczas pracy.
SLIKA 1
Rysunki na zdjęciach 2 i 3 mg, które podsuną nam pomysły, jak zamienić zwykły blat w blat stolarski, jak rozmieścić narzędzia i jak przymocować pionowo lewe wsporniki półki.
SLIKA 2
Oświetlenie warsztatowe
Jeśli naturalne oświetlenie blatu nie jest zadowalające, musimy zainstalować lampy, które można ustawić w żądanym położeniu. Najbardziej odpowiednia jest lampa z wyginaną dźwignią (elastyczną) lub lampa z abażurem i przegubem kulowym, który jest wyciągany jak harmonijka (rysunek 3, dolna część).
SLIKA 3
Dobre oświetlenie jest tak samo ważne dla pomyślnej pracy , jak dobre narzędzia. Oświetlenie musi być dobre nie tylko dla przedmiotu pracy, ale także dla całego pomieszczenia.
Światło bezpośrednie, półpośrednie i pośrednie
Zwykła żarówka ze światłem bezpośrednim, zawieszana zazwyczaj na środku pomieszczenia, daje nawet słabe oświetlenie przy dużym natężeniu. Bezpośrednie źródło światła tworzy mocne cienie, a na naszych oczach jasne i ciemne powierzchnie mieszają się z ostrymi kontrastami. Zwiększając intensywność oświetlenia, zwiększa się kontrast (zdjęcie 4).
SLIKA 4
Jeśli pod źródłem światła umieścimy przezroczyste, mleczne szkło, aby ukierunkować światło, otrzymamy oświetlenie półpośrednie. Znaczna część światła oświetlającego ladę jest odbijana i rozpraszana od powierzchni ścian, co tworzy jedynie delikatniejsze cienie.
Oświetlenie pośrednie uzyskujemy wtedy, gdy promienie świetlne ze źródła światła nie docierają do nas bezpośrednio, lecz są rozpraszane i odbijane od jasnych powierzchni ściany. Wtedy nie powstają prawie żadne cienie.
Aby uzyskać oświetlenie o równomiernym natężeniu, musimy zwiększyć natężenie źródła światła w oświetleniu półpośrednim, a jeszcze bardziej w oświetleniu pośrednim. Najlepiej oświetlić pomieszczenie światłem pośrednim, które równomiernie oświetli całe pomieszczenie, bez mocnych kontrastów – jednak blat i przedmioty do pracy muszą być oświetlone bezpośrednio. Niezbędne natężenie światła możemy zapewnić jedynie przy oświetleniu bezpośrednim.
Przedmioty pracy, blaty i maszyny powinny być oświetlone w taki sposób, aby promienie świetlne nie wpadały do oczu. Jeśli umieścimy źródło światła poniżej poziomu oczu, oświetlenie ulegnie pewnej poprawie. Najkorzystniejsze oświetlenie ma miejsce wtedy, gdy promienie świetlne skierowane są na obiekt od strony naszych oczu. Nie widzimy wtedy źródła światła ani blasku przedmiotu obrabianego i unikamy ich szkodliwego działania (rysunek 5).
SLIKA 5
W przypadku prac wymagających mocniejszego oświetlenia (np. przy projektowaniu) szczególnie dbamy o to, aby źródło światła oświetlało deskę kreślarską, ale tego nie było widać. Oczy najbardziej niepokoją lustra świetlne, które powstają z silnie odbitych promieni świetlnych. Podczas rysowania takie lustra powstają również na świeżo narysowanych, błyszczących i wypukłych liniach prysznicowych. W razie potrzeby należy poświęcić przynajmniej kilka minut na prawidłowy montaż lampy.
Oświetlenie pomieszczenia i blatu będzie najlepiej skoordynowane, jeśli oświetlimy pomieszczenie pośrednim źródłem światła umieszczonym powyżej poziomu oczu, a przedmiot pracy, nieoślepiającym, światłem bezpośrednim poniżej poziomu oczu (rysunek 6).
SLIKA 6
Osoby pracujące prawą ręką powinny umieścić lampę po lewej stronie, tak aby prawa ręka będąca w ruchu nie rzucała cienia na obrabiany przedmiot podczas pracy. Jasne kolory ścian i sufitu również odgrywają dużą rolę w oświetleniu pomieszczeń. Stopień użytecznego efektu oświetlenia w prawidłowo oświetlonym pomieszczeniu waha się w granicach 15 - 45% (przy oświetleniu pośrednim jest niższy). Stopień korzystnego efektu wyższy niż 50% jest prawie nieosiągalny.
Dzieła o wyjątkowej precyzji wymagają odpowiedniego oświetlenia. Nasze rysunki przedstawiają minimalne, średnie i maksymalne oświetlenie pomieszczenia oraz przedmiotu pracy wyrażone w luksach (rysunek 7).
SLIKA 7
Na koniec podajemy kilka podstawowych pomysłów na realizację celowych, nowoczesnych opraw oświetleniowych (rysunek 8). Blatowe źródło światła pośredniego wykonamy z plastikowej doniczki, betonowej żelazki o długości kilku decymetrów i jednej większej wypukłej pokrywki doniczki. Na dnie doniczki kładziemy szyjkę żarówki i zasypujemy ją gipsem, tak aby przekręcona po przekręceniu żarówka nie wystawała z doniczki. Z betonowego żelaza wykonujemy trzy nogi i jeden lub dwa pierścienie, aby je zakryć. Nogi i pierścienie łączymy w miejscach styku za pomocą nitów lub lutowania, a następnie na środku umieszczamy garnek. Pokrywę mocujemy za pomocą śruby do płaskich i perforowanych górnych końcówek nóżek. Wewnętrzną powierzchnię wieczka malujemy na kolor jasnobłyszczący, gdyż odbija on i rozprasza światło. Stojak malujemy na kolor pasujący do koloru lampy.
Odbicie promieni świetlnych ze świetlówek można łatwo wykonać za pomocą kawałka rynny o odpowiedniej długości, którą należy najpierw zamknąć z obu stron. Mocujemy te końce do wsporników świetlówek za pomocą nakrętek motylkowych.
Źródło światła dające światło pośrednie może być wykonane z dwóch połączonych ze sobą stożkowych metalowych przedmiotów, przylutowanych do siebie za pomocą betonowego żelaznego uchwytu. Kierownica wiązki światła nie powinna stać pionowo, ale dolna część powinna być lekko nachylona w stronę ściany, tak aby rzucała światło również na ściany w dół (rys. 8).
SLIKA 8
I na koniec warto wiedzieć, że większe zużycie pośrednich źródeł światła (w odróżnieniu od bezpośrednich), które przekłada się na wyższe rachunki za prąd, rekompensowane jest zachowanym zdrowiem naszych oczu.
Wykonanie i wzmocnienie stołu warsztatowego
Jeśli jest wystarczająco dużo miejsca, możemy w warsztacie ustawić obok siebie dwa stoły robocze o tej samej wysokości. Po lewej stronie stołu powinien znajdować się stół stolarski i ława z imadłami, a po prawej stronie stół warsztatowy do obróbki metali, wyposażony w imadła i ewentualnie kowadło.
Najważniejszą cechą stołu warsztatowego jest wytrzymałość. Nie ma znaczenia, czy biurko jest nieestetyczne i nieporęczne. Ważne jest tylko, aby podczas pracy wytrzymał nacisk dużych sił. Jeśli zamienimy zwykły stół w stół do pracy, musimy wzmocnić jego stawy. Najprostszym sposobem wzmocnienia stołu jest przymocowanie mocnej ramy wzmacniającej wykonanej z desek (grubość 10-20 mm, szerokość 80-100mm) wokół ramy obejmującej górne końce nóg. Łączenie za pomocą gwoździ nie wystarczy. Lepiej jest użyć wkrętu do drewna, najlepiej stalowego z nakrętką, ponieważ można je dokręcić, jeśli się poluzują (rysunek 9, część 1).
Po wzmocnieniu górnej części stołu mocujemy nogi za pomocą ukośnie umieszczonych listew o podobnych wymiarach. Poprzeczka do mocowania nóg bocznych powinna mieć spadek w kierunku nogi tylnej, a do mocowania tyłu stołu spadek od prawej do lewej nogi, patrząc od przodu (rysunek 9, część 2). Jeśli zamontujemy również połączenie ukośne mocowane śrubami od przodu, to połączenie to powinno przebiegać od lewej do prawej strony w dół. Jeśli poprzeczka znajduje się z przodu stołu, często przeszkadza, dlatego nogi najlepiej przymocować z boku za pomocą poziomych listew, które łączymy podwójnymi równoległymi wspornikami wzdłużnymi przypominającymi drabinę (zdjęcie 9, część 3).
Bardzo ważne jest również, aby blat stołu był płaski, mocny i grubszy. Czasami konieczne jest zwiększenie grubości płytki lub wymiana jej na mocniejszą. Nie wystarczy, że tylko płyta jest solidna, konieczne jest, aby była dobrze zamocowana. Najłatwiej to osiągnąć za pomocą drewnianych kołków rolkowych o grubości 1-1,5 cm, które wsuwamy nad płytą w środkową pionową oś nogi (rysunek 9, część 4)·
SLIKA 9
Jeśli nie uda nam się uzyskać desek o grubości 2,5-3 cm, wówczas używamy dwóch cieńszych, które sklejamy klejem, następnie skręcamy je za pomocą wkrętów i montujemy razem na ramie.
Akcesoria do strugania i długich przedmiotów
Podczas strugania deski muszą być podparte. Bardzo przydatne jest gniazdo stołu, czyli otwór o wymiarach 4x4 cm, który wycinamy w blacie stołu, od jego lewej bocznej krawędzi o sześć centymetrów, a front o 10 cm (zdjęcie 9, część 5). Żelazny wspornik blatu, który często nie jest wykonany z żelaza, ale z listwy z twardego drewna o przekroju 3,5 x 3.5 cm, można włożyć pionowo do tego otworu. Z jednej strony tego wspornika mocujemy zagięty pas blachy stalowej w kształcie litery L o grubości 2mm, którego wspornikowy koniec jest wycięty w kształcie jaskółczego ogona. Dociskając deskę strugającą do tego wspornika dwoma kolcami, możemy ją obrabiać bez ryzyka jej przesunięcia się na bok. Po drugiej stronie wspornika za pomocą śruby mocujemy płaską stalową sprężynę z ukośną podkładką. Sprężyna ta zapobiega opadaniu nieobciążonej podpory do gniazda, tj. utrzymuje podporę w określonej pozycji uniesionej (rys. 10, część l).
SLIKA 10
Możemy wykonać również inne urządzenie dokręcające, które przymocujemy za pomocą śrub do przedniej lewej strony blatu. Podporę należy wykonać z kawałka twardej belki, którą mocujemy tak, aby jej skośna strona była zwrócona w stronę przedniej krawędzi stołu. W tej ukośnej szczelinie można zamocować deski, których krawędzie strugamy, które mogłyby się skręcić, gdyby były podparte żelazną podporą. W ten sposób możemy również zaplanować deski ułożone pionowo (rysunek 10, część 2).
Jeśli pracujemy po cienkiej stronie długiej deski niż dużej, do podparcia używamy drewnianych belek, które wyciągamy spod blatu stołu. Belki te mają przekrój 6 x 6 cm i można je włożyć pomiędzy blat stołu a dodatkową płytę wsporczą z dala od blatu 6,2-6,5 cm. W razie potrzeby wyciągamy belki na wymaganą długość i kładziemy na nich obrabianą przez nas deskę (zdjęcie 10, część 3.)
Do obróbki długich przedmiotów potrzebne są nogi, najlepsze z nich to takie, których wysokość można regulować (rysunek 11, część 1).
Należy również podkreślić, że konieczne jest wycięcie jednego rowka o głębokości 5-10 cm i szerokości 12 cm, na całej długości przedniej krawędzi blatu, ponieważ pomieści on narzędzia, których przez jakiś czas nie będziemy potrzebować.
SLIKA 11
Na koniec pokazujemy prostą skrzynkę narzędziową, na której możemy stanąć. Pudełko to możemy także zabrać do innych miejsc pracy w domu (zdjęcie 11, część 2).
Mengele i bezpieczna praca
Magły stosowane w obróbce metali, zgodnie z wymogami ogólnymi, nie powinny być oddzielane od blatu stolarskiego. Muszą być solidne, mocne i odporne na siły pchające i ciągnące (np. piłowanie). Konieczne jest przykrycie płyty maglowej płytą metalową lub PCV o grubości 0,5-1 mm. Powinna być gładka i nadawać się do łatwego usuwania oleju i brudu. Tworzywo sztuczne nadaje się tylko wtedy, gdy nie spawamy, nie lutujemy ani nie podgrzewamy na stole roboczym, co oznacza, że powłoka ta nie powinna być narażona na silne wpływy termiczne.
Zaciski równoległe służą do mocowania obiektów. Kupując nie zapominajmy, że mniejsze przedmioty zmieszczą się w większych mangelach, natomiast większe już nie. Do użytku domowego najlepiej nadają się imadła ze szczękami o szerokości około 100 mm. Najlepiej, jeśli magle przymocujemy do prawej przedniej części blatu, w pobliżu nóg. Dobre wady są dostosowywane tak, aby elementy pracy w nich zawarte były w zasięgu ręki.
Ręczne imadła ruchome są używane, jeśli przedmiot obrabiany jest trzymany w dłoni. Kolejną, bardzo potrzebną, uzupełniającą częścią mangela jest kowadło o mniejszych gabarytach, za pomocą którego wbijamy i wyginamy przedmioty. Kowadło należy zabezpieczyć śrubą nad jedną z nóg stołu, w przeciwnym razie jego ciężar i uderzenie może spowodować uszkodzenie zespołu licznika imadła.
Z mangelami należy obchodzić się ostrożnie. Przedmioty obrabiane należy zawsze mocować pośrodku szczęk. Jeżeli nie jest to możliwe ze względu na długość przedmiotu, wówczas w szczęki na drugim końcu należy włożyć kawałek o tej samej grubości. W takim przypadku wrzeciono mangela nie zostanie zdeformowane.
Mangles można również wykorzystać jako małe kowadełko, jeśli znajduje się na nich szczelina do prostowania.
Ważną częścią imadła jest jedna mocna, zabezpieczona przed wypadnięciem szuflada, w której przechowujemy najczęściej używane narzędzia i akcesoria pomiarowe.
Tekst i rysunki pochodzą ze źródła historycznego i nie stanowią projektu warsztatu, instalacji elektrycznej, oświetlenia, wentylacji ani systemu przeciwpożarowego. W piwnicy może występować wilgoć, niewystarczająca wentylacja, kurz, materiały łatwopalne i zwiększone ryzyko porażenia prądem elektrycznym. Nie improwizuj połączeń sieciowych ani zabezpieczeń lamp; prace elektryczne powinny być wykonywane przez wykwalifikowaną osobę. Używaj maszyn wyłącznie z odpowiednimi osłonami, sprzętem odsysającym, środkami ochrony osobistej i zgodnie z instrukcjami producenta.