ဂဟေဆော်နည်းစနစ်၏ အခြေခံများ
ဂဟေဆော်ခြင်းဆိုသည်မှာ အပူ၏သက်ရောက်မှုဖြင့်၊ တူညီသော သို့မဟုတ် ဆင်တူဖွဲ့စည်းမှုရှိသည့် သတ္တုများကို တူညီသော သို့မဟုတ် ဆင်တူသတ္တုကို ထပ်မံထည့်သွင်းခြင်း ရှိနိုင်သကဲ့သို့ မရှိလည်း၊ ပေါင်းစည်းခြင်းဖြစ်သည်။ ဂဟေဆော်ခြင်းအားဖြင့် အစိတ်အပိုင်းများကို ခွဲမရအောင် အပြန်အလှန် ချိတ်ဆက်သဖြင့် တစ်ခုတည်းသော အစုအဝေး ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ကောင်းမွန်သော ဂဟေဆော်မှုအတွက် အလွန်နီးကပ်သော ပေါင်းစပ်မှု လိုအပ်ပြီး၊ ယင်းသည် ဂဟေဆော်သည့်နေရာတွင် အခြေခံပစ္စည်းကိုပါ အရည်ပျော်စေမှသာ (ဂဟေဇုန်) ရရှိနိုင်သည်။
လျှပ်စစ်မီးလျှံ ဆော်ဒါလုပ်ငန်း
သံမဏိတည်ဆောက်ပုံများအတွက် ပထမဦးစားပေး စဉ်းစားရမည့်အရာမှာ လျှပ်စစ်မီးလောင်လုံးဖြင့် အပူရရှိသော arc welding ဖြစ်သည်။ အခြေခံအပိုင်းနှင့် အခေါ်အဝေါ် electrode ကြားတွင် မီးလောင်လုံး ဖြစ်ပေါ်လာပြီး ထို electrode သည် အရည်ပျော်၍ ဖြည့်စွက်ပစ္စည်းကို ပေးစွမ်းသည်။ ဖြည့်စွက်ပစ္စည်း (electrode) ကို မှန်ကန်စွာ ရွေးချယ်ခြင်းသည် weld ချိတ်ဆက်မှု၏ လက္ခဏာများအပေါ် အကြီးမားဆုံး သက်ရောက်မှုရှိသည်။ Electrode များကို ချိတ်ဆက်မည့် အခြေခံပစ္စည်း၏ သဘောလက္ခဏာ ခိုင်ခံ့မှုများအလိုက် ရွေးချယ်သည်။ Electrode ရွေးချယ်ခြင်း၊ welding အခြေအနေများ သတ်မှတ်ခြင်းတို့သည် ပညာရပ်ဆိုင်ရာ အသိပညာ လိုအပ်သဖြင့် ထိုကြောင့် အထူးသဖြင့် လေ့ကျင့်ပေးထားသော “welding technique specialist engineers” ဟူသော အဖွဲ့အစည်းကို ဖန်တီးထားပြီး ၎င်းတို့၏ တာဝန်မှာ အခြားအရာများနှင့်အတူ welding လုပ်ငန်းများကို ကြီးကြပ်ခြင်းနှင့် welder များ၏ အသိအမှတ်ပြု စမ်းသပ်အတည်ပြုချက်များကို အညီအမျှ ထပ်ခါထပ်ခါ ပြုလုပ်စေခြင်း ဖြစ်သည်။
ဓာတ်ငွေ့ဖြင့် ဆော်လ်ဒါချိတ်ဆက်ခြင်းနှင့် ဖြတ်တောက်ခြင်း
ဂက်စ်ဖြင့် ဆော်ဒါချိတ်ဆက်ခြင်းတွင် လိုအပ်သော အပူကို ဂက်စ်လောင်ကျွမ်းစေ၍ ထုတ်လုပ်သဖြင့် အခြေခံပစ္စည်းနှင့် ဖြည့်စွက်ပစ္စည်းတို့သည် အရည်ပျော်သွားသည်။ ပိုအရေးကြီးသည်မှာ ဖြတ်တောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဖြတ်တောက်ရေး လောင်ချာ တွင် ဆော်ဒါချိတ်ဆက်ရာတွင်ကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်သော အပူပိုက်အပြင် အောက်စီဂျင်အတွက် ဖြတ်တောက်ရေးပိုက် တစ်ခုလည်း ပါရှိသည်။ ပူပြင်းသော မီးလျှံဖြင့် အပူပေးထားသော သံကို လောင်ခွဲကာ အောက်စီဂျင်စီးကြောင်းဖြင့် မှုတ်ထုတ်သည်။ ဖြတ်တောက်မှုမှ ချောမွေ့ပြီး တိကျသော မျက်နှာပြင်များကို ရရှိစေပြီး၊ နောက်ထပ်ပြုပြင်ခြင်းမလိုဘဲ သံဖွဲ့စည်းမှုအများစု၏ ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် လုံလောက်သည်။
ဂဟေဆက်နိုင်မှု
ဂဟေဆက်များကို အကဲဖြတ်ရာတွင် ဂဟေဆော်သည့် လုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း ဖြည့်ပစ္စည်း၏ ဖွဲ့စည်းမှုသာမက အခြေခံပစ္စည်း၏ ဖွဲ့စည်းမှုလည်း သိသာစွာ ပြောင်းလဲနိုင်ကြောင်းကို သတိပြုရမည်။ ဖွဲ့စည်းပုံ ပြောင်းလဲမှုကလည်း အလွန်အရေးပါပြီး – အရည်ပျော်သွားသော ဆက်ကြောင်းနှင့် မပြောင်းလဲသေးသော အခြေခံပစ္စည်းအကြားတွင် အပူသက်ရောက်မှု အဆင့်ပေါ်မူတည်၍ မတူညီသော ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် ထို့ကြောင့် မတူညီသော ဂုဏ်သတ္တိများရှိသည့် ဇုန်တစ်ခု ရှိသည်။ ဆက်ကြောင်းအနီးတွင် အခြေခံပစ္စည်း အရည်ပျော်သွားသော ဧရိယာ (ဇုန် uvara) ရှိပြီး၊ ထိုနေရာတွင် ဂဟေဆက်ဇုန်နှင့် အခြေခံပစ္စည်းအကြား ပေါင်းစည်းမှု ဖြစ်ပေါ်သည်။ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ပစ္စည်းဇုန်သည်လည်း အလွန်အမင်း အပူပေးခံရသော်လည်း၊ ထိုနေရာတွင် အရည်ပျော်မှတ်ကို မရောက်ရှိတော့ပေ။ ဤအပူလွန်ဇုန်တွင် ဖွဲ့စည်းပုံ ပြောင်းလဲမှုများ ကြီးမားစွာ ဖြစ်ပေါ်သဖြင့်၊ ၎င်းသည် မကြာခဏ ဂဟေဆက်တစ်ခုလုံး၏ ဂုဏ်သတ္တိများအတွက် အဆုံးအဖြတ် ဖြစ်သည်။
ချုပ်ရိုးအက်ကွဲခြင်း ဆိုသည်မှာ ချုပ်ရိုးအတွင်း အက်ကွဲကြောင်းများ ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကို ဆိုလိုပြီး ၎င်းတို့သည် ဆော်ဒါချပြီး ချက်ချင်း မြင့်မားသော အပူချိန်တွင် သို့မဟုတ် အပြာရောင်တောက်သည့် အပူပိုင်းအတွင်း အေးစက်လာချိန်တွင် (ခန့်မှန်းအားဖြင့် 300oC တွင်) ပေါ်ပေါက်နိုင်သည်။ အက်ကွဲခြင်းသည် အများအားဖြင့် အီလက်ထရိုဒ်များ၏ လက္ခဏာတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် အဖုံးပါ အီလက်ထရိုဒ်များတွင်သာ အများစု ပေါ်ပေါက်တတ်သည်။ ၎င်းတို့သည် သံမဏိဖွဲ့စည်းပုံများအတွက် အထူးအရေးကြီးသည်။ အက်ကွဲကြောင်း ပေါ်လာရန် အခြေအနေနှစ်ခု ပြည့်မီရမည်ဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့မှာ ဆော်ဒါချမှုလုပ်ငန်းစဉ် သို့မဟုတ် အခြား ပြင်ပအကြောင်းရင်းများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သော မြင့်မားသည့် ဖိအားများနှင့် ပစ္စည်း၏ တင်းကြပ်မှု တိုးလာခြင်း ဖြစ်သည်။
သတ္တုပြောင်းလဲမှုများဖြစ်သော ပါဝင်ပစ္စည်းနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံအပြောင်းအလဲများအပြင်၊ ပစ္စည်းထဲသို့ welding ပြုလုပ်ရာတွင် ထည့်သွင်းပေးသော အပူပမာဏကြီးမားမှုနှင့် ထိုစဉ်ရရှိလာသော မြင့်မားသည့် အပူချိန်များနှင့် ဆက်နွယ်သည့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်များလည်း အရေးကြီးသည်။ အပူပေးခြင်းသည် တစ်ညီတည်း မဖြစ်ဘဲ ကျဉ်းမြောင်းစွာ ကန့်သတ်ထားသော ဒေသများတွင်သာ ဖြစ်ပေါ်သည်။ အပူပေးခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သည့် အပူကျယ်ပြန့်မှုကို အပူပေးထားသော ဒေသ၏ အတွင်းဖိအားကို အပူမပေးထားသော ပစ္စည်းက တားဆီးထားသည်။ ထို့အပြင် ပစ္စည်းအစိတ်အပိုင်းများကို welding လုပ်စဉ် တင်းကြပ်စွာ ချိတ်ထားရသဖြင့် ပြင်ပဖိအားလည်း ပေါ်ပေါက်လာပြီး အပူပေးစဉ် ပလတ်စတစ် ဖိသိပ်မှုများ ဖြစ်ပေါ်သည်။ အအေးခံစဉ် အတံ့အဖျားနှင့် ၎င်း၏ ပတ်ဝန်းကျင်သည် အပြင်းဆုံး ကျုံ့သွားသည် (ကျုံ့ခြင်း)။ အအေးခံစဉ် ကန့်သတ်ထားသော ဆွဲဆန့်မှုကြောင့် မဖြစ်မနေ ဖိအားများ (ကျုံ့ခြင်းဖိအားများ) ပေါ်ပေါက်ရမည်။ 200 oC မှ 300 oC အထိ အစိတ်အပိုင်းများကို ကြိုတင်အပူပေးခြင်းဖြင့် အအေးခံမှုကို သိသိသာသာ နှောင့်နှေးစေနိုင်သည်။ ခဲသွင်းခြင်း၏ သက်ရောက်မှု လျော့နည်းသဖြင့် ဖွဲ့စည်းပုံ ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ ဖြစ်ထွန်းလာပြီး ခိုင်မာခြင်းလည်း ပိုနည်းနေသည်။
ပစ္စည်းများနှင့် ဆော်လုပ်ငန်းများ စမ်းသပ်ခြင်း
အထွေထွေ: ဆော်ပြီးလုပ်သော လုပ်ငန်းများ၏ အရည်အသွေးသည် အခြေအနေများစွာပေါ် မူတည်ပြီး နောက်ဆုံးတွင် ကျွမ်းကျင်လုပ်သား၏ ကျွမ်းကျင်မှုနှင့် ယုံကြည်စိတ်ချရမှုလည်း ပါဝင်သဖြင့် ဆော်လုပ်ငန်းအားလုံးကို တိကျစွာ ကြီးကြပ်စစ်ဆေးရန် လိုအပ်သည်။ စမ်းသပ်မှုများအနက် ပစ္စည်းများနှင့် လျှပ်ကူးတံများ၏ ဆော်နိုင်စွမ်းကို သတ်မှတ်ရန်၊ သတ်မှတ်ထားသော ကိစ္စတစ်ခုအတွက် ဆော်ခြင်းအခြေအနေများနှင့် ဆော်နည်းလမ်းများကို နှိုင်းယှဉ်ရန်၊ နမူနာများကို စမ်းသပ်ရန် စသည်တို့ ပါဝင်သည်။
ပုံ 1 - ဆော်ထားသော ချုပ်ရိုး၏ ကွေးစမ်းသပ်မှု
ဆော်ဒ်ချုပ်သံ၏ ကွေးခြင်းစမ်းသပ်မှု: ၎င်းသည် စတုဂံဖြတ်တောက်မျက်နှာပြင်ရှိ ရိုးရိုးတန်းတစ်ခုကို ကွေးသည့် စမ်းသပ်မှုဖြစ်ပြီး (ပုံ 1) ဆွဲခံအမျှင်ဘက်ရှိ အလျားလိုက်ဂျာကို نیمဝိုင်းပုံစံဖြင့် ပြုလုပ်ပြီးနောက် အခန်းအပူချိန်တွင် အလွှာတစ်လွှာဖြင့် ပြန်လည်ဆော်ဒ်ချုပ်ထားသည်။ ဆော်ဒ်ချုပ်သံကြောင့် ပုံပျက်နိုင်စွမ်း အလွန်လျော့နည်းသွားသဖြင့် စမ်းသပ်နမူနာများသည် မကြာခဏ အလွန်ကြေကြေမွမွ ရုတ်တရက် ကျိုးတတ်သည်။ ပါးလွှာသော ပြားများတွင် ကွေးထောင့် ပိုကြီးပြီး ပြား၏ အထူကြီးလာသည်နှင့်အမျှ လျော့နည်းသွားသည်။
Notch toughness: ချုပ်ရိုးကို ကွေးစမ်းသပ်ရာတွင် အများအားဖြင့် အက်ကွဲကြောင်းများသည် ပထမဦးစွာ ချုပ်ရိုးအတွင်း၌ ပေါ်လာပြီး ထို့နောက် ဘရစ်ထိခိုက်ပျက်စီးမှု ဖြစ်ပေါ်သည်။ အခြေခံပစ္စည်းသည် ချုပ်ရိုး၏ ဘရစ်ကွဲခြင်းတွင် ရုတ်တရက် ဖြစ်ပေါ်လာသော ဝန်ကို ခံယူနိုင်ရမည်။ အက်ကွဲကြောင်းသည် ဆော်ဒါချထားသော ဇုန်အတွင်းမှလည်းကောင်း အခြေခံပစ္စည်းထဲမှလည်းကောင်း လျင်မြန်စွာ မပြန့်ပွားဘဲ ဖြည်းဖြည်းသာ တိုးတက်ခွင့်ရှိစေရန် တောင်းဆိုရမည်။ အခြေခံပစ္စည်းသည် ဤရုတ်တရက် ဝန်ကို ခံယူနိုင်ရန် လုံလောက်စွာ အပြတ်အတောက်ခံရည်ရှိရမည်ဖြစ်ပြီး ဤစွမ်းရည်သည် အပူချိန်နိမ့်ချိန်များတွင်လည်း လုံလောက်စွာ ဆက်လက်တည်ရှိရမည်။ Notch toughness အပါအဝင် အခြားစက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဂုဏ်သတ္တိများသည် စမ်းသပ်သည့် အပူချိန်ပေါ် များစွာ မူတည်သည်။ အပူချိန်နိမ့်ချိန်များတွင်၊ ဥပမာ 0 oC အောက်၌ ၎င်းသည် 20 oC တွင်ရှိသော တန်ဖိုး၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအထိ ကျဆင်းသွားနိုင်သည်။ ဤရုတ်တရက် ကျဆင်းမှု၏ တည်နေရာသည် ပစ္စည်းတစ်ခုကို အကဲဖြတ်ရာတွင် အရေးကြီးသည်။ ယနေ့တွင် ဆော်ဒါချထားသော သံမဏိဖွဲ့စည်းပုံများအတွက် အရွယ်တက်ခြင်းကို ကောင်းစွာခံနိုင်ရည်ရှိသော ပစ္စည်း၊ ဆိုလိုသည်မှာ အေးခဲချိုးဆွဲထားသော စမ်းသပ်မှုများတွင် impact notch toughness မြင့်မားသော ပစ္စည်းကို လိုအပ်သည်။
ပုံ။ 2 - အကွာအဝေးဖိအား အခြေအနေများတွင် ပုံပျက်ခြင်း
ခိုင်မာမှု: weld zone တွင် ခိုင်မာမှုဖြစ်စဉ်များသည် အရေးပါမှုကြီးမားသည်။ ခိုင်မာမှု တိုးလာခြင်း ကို သိရှိထားရန် အရေးကြီးသည်၊ အကြောင်းမှာ fracture အချိန်တွင် elongation သည် ခိုင်မာမှုမြင့်လာသည်နှင့်အမျှ လျင်မြန်စွာ လျော့ကျသွားပြီး (sl. 3), tensile strength σB သည် Brinell hardness HB နှင့် နီးပါး အချိုးကျ မြင့်တက်လာသည်။ အဆောက်အဦ သံမဏိများအတွက် ခန့်မှန်းအားဖြင့် σB = 0,36*HB ဖြစ်သည်။ I-beam ၏ အဓိက angle seam ၏ ခိုင်မာမှု ဥပမာတစ်ခုကို sl. 4 တွင် ပြထားသည်။ transition zone တွင် အလွန်သေးငယ်သော အကွာအဝေးများအတွင်း ခိုင်မာမှုကွာခြားချက်ကြီးမားများ ရှိသည်။ ခိုင်မာမှုလမ်းကြောင်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသော ဖွဲ့စည်းပုံပေါ် မူတည်သည်။ σ-ε-l line သည် ခိုင်မာမှုနှင့်အတူ notched stress state ကဲ့သို့ပင် ပြောင်းလဲသည် (sl. 2).
ပုံ 3 - Brinell ခိုင်ခံ့မှုနှင့် ရှည်ထွက်မှု
ပုံ 4 - ဂဟေဆက်ထားသော I-တန်းတစ်ခု၏ လည်ပင်းရှိ ဆော်ကြောင်းဇုန်အတွင်း မာကျောမှုများ
ပြီးစီးထားသော ဆော်ဒါချုပ်ဆက်များကို မပျက်စီးအောင် စမ်းသပ်ခြင်း
လေဝင်လေထွက်စစ်ဆေးခြင်း – အနည်းငယ်သာ ထူသည့် အပိုင်းများကို စစ်ဆေးရာတွင်၊ ရင်တဂရမ်ပုံရိပ်ကို မျက်နှာပြင်တစ်ခုတည်းပေါ်တွင် မြင်သာအောင် ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ရင်တဂင်ရောင်ခြည်များအစား ရေဒီယိုသတ္တိကြွ ပစ္စည်းများမှ ထုတ်သော ဂမ်မာရောင်ခြည်များကို အသုံးပြုနိုင်သည်။ ရင်တဂရမ်ပုံရိပ်သည် ဆော်၏ အရည်အသွေးကို သုံးသပ်နိုင်စေသည်။ ပါဝင်နေသော ကျောက်သားအကြွင်းအကျန်များ သို့မဟုတ် အပေါက်များ၊ ထို့အပြင် ချိတ်ဆက်မှုဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းချက်များနှင့် အက်ကြောင်းများကိုလည်း ဤနည်းဖြင့် ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်ပြီး လိုအပ်သည့်အခါ ဖယ်ရှားနိုင်သည်။
သံလိုက်ဖြင့် စစ်ဆေးခြင်း – စစ်ဆေးမည့် သံမဏိအပိုင်းတွင် သံလိုက်ကွင်းဖြစ်ပေါ်စေပြီး ထို့နောက် ဖြူးထားသော သံချေးမှုန့်များသည် ကွင်း၏ဦးတည်ချက်အတိုင်း စီတန်းသွားသည်။ သံလိုက်ကွင်းအတွင်းရှိ မမှန်ကန်မှုများမှ အက်ကြောင်းများကို ဖော်ထုတ်နိုင်သည်။ ဤနည်းလမ်းသည် မျက်နှာပြင်အက်ကြောင်းများကို ရှာဖွေရာတွင် အထူးသဖြင့် ထိရောက်သော်လည်း၊ အပ်အုတ်အညစ်အကြေးများနှင့် အပေါက်များအပေါ်တွင်လည်းကောင်း၊ ထူသောပြားများ၏ အတွင်းပိုင်းရှိ အက်ကြောင်းများအပေါ်တွင်လည်းကောင်း တော်တော်လေး မထိခိုက်ခံနိုင်သေးသည်။
အယ်လ်ထရာဆောင်းဖြင့် စမ်းသပ်ခြင်း – အလွန်တိုသော အသံလှိုင်းများသည် နယ်နိမိတ်မျက်နှာပြင်များပေါ်တွင်သာမက၊ အတွင်းပိုင်းရှိ ခွဲထွက်မျက်နှာပြင်များပေါ်တွင်လည်း ပြန်လည်ရောင်ပြန်ဟပ်ကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် အက်ကွဲကြောင်းများ သို့မဟုတ် နှစ်ထပ်ဖြစ်နေမှုများကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။